Pazar, 27 Haziran 1831
Victor Hugo’dan bahsettik “Güzel bir deha,” dedi Goethe, “ama çağının tümüyle mutsuz, romantik yönüne saplanmış, böylelikle o güzel olanın yanı sıra en katlanılmaz şeyleri ve en çirkin şeyleri anlatmaya özendiriliyor. Şu günlerde onun Notre-Dame de Paris’sini okudum, bu kitabın bende yarattığı sıkıntılara katlanmak için az sabır göstermedim. Bence şimdiye dek yazılmış en iğrenç kitap! İnsanın katlanmak zorunda kaldığı işkenceler, insan doğasına ve insan karakterine ilişkin anlatılan gerçeklikten algılayabileceği sevinç duygularıyla bir kez olsun giderilmeye çalışılmıyor.