31 Temmuz 2026

Etiket: Candide

Candide’de Voltaire’in Leibniz Eleştirisi: İyimserlikten Gerçekçiliğe Uzanan Yol

tarihinde gönderilmiş tarafından

Voltaire, 1759 yılında yayımladığı Candide ou l’Optimisme (Candide ya da İyimserlik) ile yalnızca bir macera romanı yazmadı; aynı zamanda Aydınlanma Çağı’nın en etkili felsefi hicivlerinden birini ortaya koydu. Roman, görünürde genç Candide’in yolculuğunu anlatırken, gerçekte dönemin metafizik iyimserlik anlayışını sert bir eleştiriye tabi tutar. Özellikle Gottfried Wilhelm Leibniz ve onun fikirlerini sistemleştiren Christian Wolff, Voltaire’in eleştirisinin merkezinde

devamını oku

Pangloss’un İyimserliği ve Avrupa’nın Kaosu: Voltaire’in Candide’inde Gülünçlüğün Yansımaları

tarihinde gönderilmiş tarafından

Pangloss’un İnatçı İyimserliği Pangloss, Candide’de Leibniz’in “en iyi dünya” felsefesini temsil eder; her olayın bir amacı olduğunu ve her şeyin en iyi şekilde gerçekleştiğini savunur. Bu inanç, Don Quixote’nin şövalyelik ideallerine körü körüne bağlılığına benzer bir arketip oluşturur. Pangloss, savaşlar, felaketler ve kişisel trajediler karşısında bile iyimserliğini korur; örneğin, Lizbon depremi sonrası yaralı haldeyken bile

devamını oku

Voltaire – Candide. Savaşa, rasyonelleşmiş askeri düşüncelere, engizisyon yargıçlarına, kendini bilgin sanan içi boş aydınlara yapılmış bir eleştiri

tarihinde gönderilmiş tarafından

Oldukça karışık ve aktarılması güçtür “Candide”in konusu. Yine de özetlemeye çalışacağım bu hikaye biraz gülünç, hatta ucuz görünebilir ilk bakışta. Ancak “Candide”in metaforik bir roman olduğu ve Voltaire’in rasyonalist felsefesini edebi bir üründe canlandırdığı unutulmamalı. Öyle ki, bu akıl almaz serüven, aynı zamanda iyimser dünya görüşüne; “herşeyin olacağına varacağına” olan inanca bir eleştiridir. 18. yüzyılda,

devamını oku