Yazar: cemalumit

Başarısız Kore, Başarılı Kapitalizm! – Osman Bulugil

tarihinde gönderilmiş tarafından

2010 Dünya Kupası?nda Brezilya?ya karşı oynadığı futbolla bir anda dikkat çeken Kuzey Kore, basında ?Teknik direktörü inşaat işçisi yaptılar? başlığıyla karşımıza çıkıyor. Haber metninin teknik direktörün görevden alınması ve ceza verilmesini işleyen bir görüntüsünün yanı sıra alt metin olarak da birçok şey çıkarabiliriz. Aslında kapitalizmin futbol üzerinden de nasıl ideolojik saldırı yaptığını vurgulamak gerekiyor. Odaklandığımız

okumak için tıklayınız

Sınıfı ve Direnişi Anlatmak – Mediha Göbenli

tarihinde gönderilmiş tarafından

İşçi edebiyatı, işçi yazarların ve sınıf duruşuna sahip işçi sınıfından yana olan yazarların ürettiği eserler olarak tanımlanmaktadır. İşçi edebiyatının tarihini, işçi sınıfının doğuşu ile başlatmak gerekir. İşçi sınıfını doğuşu ise, sanayi devrimiyle başlamıştır. Avrupa?da kapitalizm, 18. yüzyılın sonunda İngiltere?de yaşanan sanayi devriminden, Fransa?da ise 1789 burjuva devriminden sonra doğmuştur. İşçi sınıfının doğuşu, kadın ve çocuk

okumak için tıklayınız

Mum Hala I ? II ? Aziz Nesin

tarihinde gönderilmiş tarafından

( * ) Bir süredir güncelere sardırdım. Neden? Çok parçalı zamanlarda bile okumaya en elverişli tür olduğundan mı? Bir otobüste, dolmuşta, gün içinde birdenbire karşınıza çıkan işe yaramaz bir zaman aralığında yanınızda bir günce var, kafanızda ise okumaya engel bir konu yoksa, günceyi okumaya başlayabilirsiniz. Nasıl olsa en çok üç sayfa sonra yeni bir tarih

okumak için tıklayınız

Sarı İt – Reşat Enis

tarihinde gönderilmiş tarafından

Sarı İt, edebiyatımızın ilk işçi romanlarındandır. İşçi sınıfının toplumsal hayata ağırlığını koyduğu, grevlerin filizlenip serpildiği bir dönemi, 1960’lar Türkiyesini konu alır. İşçilerin, yaşadığı semtler, aile ilişkileri, günlük yaşayışları, aşkları.. canlı, çarpıcı diyaloglarla örülü akıcı bir dille tasvir edilir. Sarı İt, işçi sınıfının hayat koşullarını belgelemekle kalmaz, 1960’ların genel ortamını, egemen sınıfların ve iktidarın politikalarını da

okumak için tıklayınız

Lenin’in Düşüncesi / Devrimin Güncelliği – Georg Lukacs

tarihinde gönderilmiş tarafından

Leninizm, şematik ve mekanik olmayan, salt pratiğe yönelen somut düşüncenin daha önce erişilmemiş bir evresi anlamına gelmektedir. Leninistlerin görevi bunu sürdürmektir. Ama tarihsel süreç içinde, yalnızca canlı olarak gelişen şey sürdürülebilir. Ve Leninist geleneğin bu şekilde korunması bugün, proletaryanın sınıf mücadelesinde bir silah olarak diyalektik yönteme cidden inanan herkesin en soylu

okumak için tıklayınız

Bıldırcın ve Sonbahar ? Necib Mahfuz

tarihinde gönderilmiş tarafından

Mısırlı yazar Necip Mahfuz (1912 – 2006) romanlarında, hızlı ve sürekli bir değişim süreci içerisindeki devrim sonrası Mısır hakkında gözlem ve düşüncelerini dile getirmiştir. Mahfuz, Mısır?da 1952?de yaşanan askeri darbenin ardından şekillenen Orta Doğu?nun modern yaşamını, evrensel bir vizyonla ve zengin bir anlatımla aktarmayı başarmış bir yazardır. Bıldırcın ve Sonbahar?da devrim sonrası temizlik döneminin kurbanlarından,

okumak için tıklayınız

Radyo Oyunları ? Ingeborg Bachmann

tarihinde gönderilmiş tarafından

Avusturyalı yazar ve şair Ingeborg Bachmann ‘Radyo Oyunları’nda, ‘Bir Düş Alışverişi’, ‘Ağustosböcekleri’ ve ‘Manhattan’ın İyi Tanrısı’ adlı oyunlarını bir araya getiriyor. Bachmann’ın şiirlerinde, öykülerinde, yazınsal denemelerinde odak noktası olarak seçtiği konular ve sorgulamalar, radyo oyunlarında da egemen. Şiir dilini radyo oyunlarına başarıyla taşıyan Bachmann, ‘Bir Düş Alışverişi’nde, sıradan yaşamların dışına çıkabilmek için düşler kurmakta cömert

okumak için tıklayınız

Tarihsel Roman – Georg Lukács

tarihinde gönderilmiş tarafından

( * ) Marksist estetik kuramcısı Georg Lukács?ın en önemli eserlerinden Tarihsel Roman, yazılmasının üzerinden yetmiş yılı aşkın bir süre geçtikten sonra nihayet Türkçeleştirildi. Lucas?ın 1936-1937 yıllarında kaleme aldığı bu kapsamlı incelemesi -kendi ifadesiyle denemesi- ilk yayımlanma tarihine bakıldığında, günümüz edebiyat anlayışının çok gerisinde kaldığı düşünülebilir. Aradan geçen yıllarda kuşkusuz hem çok farklı tarihsel romanlar

okumak için tıklayınız

Estetik 3 – Georg Lukacs

tarihinde gönderilmiş tarafından

Lukas’ın “Estetik” adlı yapıtının üçüncü cildi, genel anlamda estetiğin genel bir kategorisi olarak katharsis’e ayrılmıştır. Burada önce, kendi için varlık niteliğiyle sanat yapıtı (sanat yapıtının biriciklik niteliği, öyle-oluş konumu vb) irdelendikten sonra, estetik mimesis’in uç sorunları ele alınmaktadır. Bu sorunlar müzik ve hoşa giden’in sorunlar çevresi olmak üzere iki bölümde incelenmektedir. Müzik, tarihsel gelişme süreci

okumak için tıklayınız

Estetik 2 – Georg Lukacs

tarihinde gönderilmiş tarafından

Georg Lukacs, “Estetik” adlı dört ciltlik büyük yapıtının bu ikinci cildinde, mimesis’in çeşitli sorunlarını irdelemeyi sürdürmekte, sanat yapıtı ve sanatçı kavramlarına değişik açılardan somut biçimde yaklaşmaktadır. Günlük yaşamdan alanın kesitlerin nasıl sanatsal düzeyde işlendiği, bu işlemden sonra yine günlük yaşam akaşına bırakılan yapıtın yaşamı neden ve nasıl zenginleştiridği ve değiştirdiği, günlük insan’ın nesnelleşmeye yönelik inan’a

okumak için tıklayınız

July’ın İnsanları – Nadine Gordimer

tarihinde gönderilmiş tarafından

( * ) Çok temalı bir kitap July?ın İnsanları. ?Çok temalı?, zira anlatım boyunca açılan kanallardan oluşan yan temalarla okuyucunun anlam önceliklerine de olanak tanıyor. Güney Afrikalı yazar Nadine Gordimer, July?ın İnsanları?nda, iki toplumun insanlarını, yani, Güney Afrikalı siyahlarla, Avrupalı beyazları yan yana getirmiş. İki unsurun mekânsal yakınlıkları ?misyoner beyazlar?ın Afrika?daki varlıkları göz önüne getirildiğinde,

okumak için tıklayınız

Yersiz Yurtsuz Filozof – Kaya Genç

tarihinde gönderilmiş tarafından

Eğer Jack London yaşamamış olsaydı birinin onu icat etmesi gerekecekti. Batı kültürlerinde gerçekleşen yoğun bir tartışma, London?ın 40 yıllık yaşantısının tam ortasından geçiyordu. Bir yandan Darwin?in biyolojik söylemini oluşturduğu ?hayatta kalış? felsefesi Avrupa?da gittikçe yayılıyordu. Bir yandan da Nietzsche?nin Übermensch (Üstüninsan) ve ?efendi-köle ahlakı? kavramı çerçevesinde ilerleyen siyasi bir tartışma vardı. Ve bunlarla bağlantılı olarak

okumak için tıklayınız

Marcos?la On Gün / Adları ve Yüzleri Olmayanlar ? Metin Yeğin

tarihinde gönderilmiş tarafından

??Eğer biri sana parmağıyla güneşi gösterir ve sen de parmağa bakarsan aptalsın demektir. Eğer güneşe bakarsan daha da aptalsındır, çünkü güneş gözlerini kör eder. Senin bakman gereken parmakla güneş arasında uçan kuştur???(Subcomandante Marcos) Bu topraklarda bir milyon yerli halk yaşıyor ve ladino (beyaz) ve mestizo’larla (melez) beraber bir kabusu paylaşıyor: ‘İki dünyanın buluşmasından’ 500 yıl

okumak için tıklayınız

Dünya?nın Evrimi ? Anna Hatzimanoli

tarihinde gönderilmiş tarafından

Büyülü doğasını ve tüm güzelliklerini korumak için, dünyamızın değerini anlamamız ve her şeyden önce onu tanımamız gerekir. Haydi o zaman, evimizi, Dünya gezegenini, uçsuz bucaksız Evren’in içindeki bu küçücük noktacığı tanıyalım! İşte bu amaçla, siz çocuklara Dinozor Çocuk olarak Zincir Dizisi’ni yayımlıyoruz. Deneyler, karşılaştırmalı tablolar, on dakikalık bir piyes, aklınıza takılabilecek sorular ve sözlük bölümüyle

okumak için tıklayınız

Laz Kapital 2 – Yılmaz Okumuş

tarihinde gönderilmiş tarafından

Yılmaz Okumuş tarafından yaratılan ?Laz Marks Emice?, siyasî mizahın iyi örneklerinden. Projeyi nitelikli kılan başlıca husus, Okumuş?un Laz Marks Emice?yi Karadeniz ağzıyla konuşturarak, Dünya?da yaşanan güncel ekonomik-politik sorunlara anlaşılabilir bir tarzla irdelemesidir denebilir. Laz Marks Emice, serinin elimizdeki ikinci kitabında da, büyük bir pervasızlıkla yol almaya devam eden kapitalist sistemi yermeye, ?Laz Marksist saptamalar?da bulunmaya

okumak için tıklayınız

“Uykulu” Seyirciler… – Osman Bulugil

tarihinde gönderilmiş tarafından

Futbol var olduğu süre boyunca halkın ilgisini devamlı çekmiş ve basit, oynamak için maddi külfet gerektirmeyen bir oyun olmasıyla da dünyanın her yerinde ?sokak arasında konserve kutularıyla ya da kumsalda çıplak ayakla- oynanabilen insanlığın ortak kültürü haline gelmiştir. Modern futbol olarak nitelendirilen, oyunun kurallara bağlanması kapitalizmin gelişimi ile paralellik göstermektedir. Sistemin zaman ve mekan üzerindeki

okumak için tıklayınız

Biyoloji Felsefesi – Elliott Sober

tarihinde gönderilmiş tarafından

Wisconsin Üniversitesi (Madison) felsefe bölümünde öğretim üyesi ve daha önemlisi, belki de yaşayan en önemli biyoloji felsefecisi Elliott Sober, “Biyoloji Felsefesi” başlıklı nitelikli çalışmasında, evrim kuramından kaynaklanan felsefi problemleri ele alarak bir kuram tartışmasına girişiyor. Hem yaratılışçı iddiaların hem de Darwin’in kuramının mantığını irdeleyen Sober, evrimsel biyolojiye özgü felsefi konuları inceliyor. Evrim kuramına Darwin’den beri

okumak için tıklayınız

Yaşamın Evrimi ? Anna Hatzimanoli

tarihinde gönderilmiş tarafından

Büyülü doğasını ve tüm güzelliklerini korumak için, dünyamızın değerini anlamamız ve her şeyden önce onu tanımamız gerekir. Haydi o zaman, evimizi, Dünya gezegenini, uçsuz bucaksız Evren’in içindeki bu küçücük noktacığı tanıyalım! İşte bu amaçla, siz çocuklara Dinozor Çocuk olarak Zincir Dizisi’ni yayımlıyoruz. Deneyler, karşılaştırmalı tablolar, on dakikalık bir piyes, aklınıza takılabilecek sorular ve sözlük bölümüyle

okumak için tıklayınız

Transferin Sihirli Eli (!) ? Osman Bulugil

tarihinde gönderilmiş tarafından

İki boyutta irdeleyebileceğimiz transfer dönemlerinin krizle ilişkisini ilk olarak ileri kapitalistleşmiş ülkelerin kulüplerinden başlamak gerekiyor. Temel olarak krizin oluşma nedenleriyle futbol piyasasında astronomik bedellerle transfer yapmak hemen hemen aynı sürecin ürünü. Krizin oluşmasının (İceberg?in görünen kısmı -Mortgage krizi gibi) temelinde kapitalizmin çelişkilerinden birini oluşturuyor. Şişirme değerler ve spekülasyonların etkisi krizin tetiklenmesinde başrolü oynuyor. Transfer dönemlerinde

okumak için tıklayınız

Nihori’den Yeniköy’e / Bir Boğaziçi Köyünün Hikayesi – Orhan Türker

tarihinde gönderilmiş tarafından

Orhan Türker ‘Nihori’den Yeniköy’e adlı çalışmasında bugün Yeniköy’de çiroz kurutan Rum balıkçılardan, tecrübeli kayıkçılardan, yazma üreten ustalardan, ünlü kadın terzilerden ve laterna çalan Rum müzisyenlerden geriye kalanları o günlere dönerek anlatıyor. ‘Nihori’den Yeniköy’e’de 16. yüzyıldan 20. yüzyılın ortalarına kadar dört yüz yıl boyunca Rum karakteri muhafaza edilen Yeniköy’ün Kıbrıs olaylarından itibaren girmeye başladığı Türkleşme sürecine,

okumak için tıklayınız