İnsanlık Komedisi ? William Saroyan

Anadolu topraklarından (Bitlis) göçmüş Ermeni asıllı Armerikalı yazar William Saroyan?ın ünlü romanı İnsanlık Komedisi, 1943 yılında yayınlanır. Saroyan?ın ilk romanıdır. Bu romanın ilginç bir öyküsü vardır. Roman kitaplaşmadan, sinemaya uyarlanır. 1942 yılında MGM film şirketi Saroyan?a, savaşın insanlara etkisine ilişkin bir öykü yazmasını ister. Öykü aceleyle, senaryoya dönüştürülür. Senaryo, öyküden, ana kaynağından uzaklaşmış, savaşın hizmetine sunulan bir yapıt olmuştur. (Senaryoyu Howard Estabrok?un yazmasına karşın ?En İyi Orijinal Öykü? dalında 1944 Oscar?ı Saroyan?a verilir). Saroyan, bu filmin tüm haklarını almak istese de MGM şirketi buna yanaşmaz. Saroyan, savaşın hizmetine giren filme katkısı olduğu için kendini eleştirecektir.
?Sevgili Homer,
Evde bana ait olan her şeyin senin olduğunu bilmeni istiyorum; istemediklerini Ulysses’e verirsin. Kitaplarım, gramofonum, plaklarım, giysilerim, bisikletim, mikroskobum, balık oltam, hepsi senin. Çünkü sen bundan böyle Macauley ailesinin reisisin.
Seni çok özlüyorum ve hep seni düşünüyorum. Ben iyiyim. Savaşlara hiç inanmadığım, gerekli olduklarında bile saçma bulduğum halde, şimdi orduda olmaktan onur duyuyorum, çünkü bir sürü insan benim gibi savaşın içinde. Durum bundan ibaret. Hiçbir düşmanı insan olarak kabul etmiyorum, zira insan olan hiç kimse benim düşmanım olamaz. O her kim olursa olsun, benim dostumdur. Benim kavgam onunla değil, önce kendi içimde yok etmeğe çalıştığım, o bahtsız yanıyladır.? Tanıtım Yazısı

Özlenen Kent? Ithaca
?Yapıt, Kaliforniya?ya bağlı Ithaca?da geçer. ?İthake?, Homeros?un, Odysseia yapıtının kahramanı, Odysseus?un yurdudur. İthake bir kahramanın yurdu iken, Ithaca sıradan insanların yurdudur. İkisi de özlenen, ikisi de sığınılan yurttur. Saroyan?ın, savaş döneminde anlattığı Ithaca, 2.Paylaşım Savaşı döneminde hem savaşla iç içedir hem de bir o kadar savaştan uzaktır. Savaşa birçok oğullar verir. Kimi kavuşur Ithaca?ya, kimi kavuşamaz. Savaşa karşın, Saroyan özlenen bir kent yaratır. Bu kent, içinde kötülük barındırmayan insanların kentidir. Yaşam dingin akar. Bir koşuşturma vardır. Ama bu sıradan insanların olağan koşuşturmasıdır. Saroyan arka planda ise savaştan, askerlerden söz eder. Bir yanda dingin bir yaşam ve Ithaca vardır. Öbür yanda ise savaş ve savaşın insanlar üzerindeki olumsuz etkisi. Saroyan, Ithaca?yı olumlayarak savaşa karşı çıkışlarını başlatır.? Mustafa ÖZMEN, www.mavidefter.org

William Sarayon, İnsanlık Komedisi, çeviri: Beril Eyüboğlu, Aras Yayınları, İstanbul, 2002

Yorum yapın

Daha fazla Ermeni Edebiyatı, Romanlar
Gölgesiz Yoklar Sürüsü ? Canan Koçak

?Öyle bir köydü ki; Kendi gölgesinde, benliğine yabancılaşmış insanlarla doluydu. Doğan her günü besleyen dostluklar değil, sebepsiz düşmanlıklardı. Belki her...

Kapat