Yetişkin Diyabet Bilgi Ölçeği
(YDBÖ Ölçek, yetişkin diyabetli bireylerin bilgi düzeylerini ölçmek için Erener Yavuz ve Erol (2019) tarafından geliştirilmiştir .(Erener Yavuz ve Erol 2019). Ölçek, Diyabetle İlgili Genel Bilgiler (6 madde), Kan Şekeri Ölçüm ve Değerleri (5 madde), Diyabet Risk Faktörleri (4 madde), Diyabet Belirtileri (8 madde), Diyabet Komplikasyonları (5 madde) olmak üzere toplam 5 alt boyut ve 28 maddeden oluşmaktadır. Ölçek cevapları doğru ve yanlış şeklinde iki küme maddeden oluşmaktadır. Evet/hayır/bilmiyorum yanıt tipindeki sorulardan doğru cevap verenlere 1 puan, bilmeyenlere ve yanlış cevap verenlere 0 puan verilir. Ölçekten alınabilecek maksimum puan 28, minimum puan ise 0’dır.
Yetişkin Diyabet Bilgi Ölçeği
EVET
HAYIR
BİLMİYORUM
Diyabet ile İlgili Genel Bilgiler
1. Diyabet kan şekerinin yükselmesidir.
2. Diyabetin nedeni insülin eksikliği ya da yetersizliğidir.
3. Diyabet doğuştan gelir, sonradan gelişmez.
4. Diyabet yaşam boyu süren bir hastalıktır.
5. Diyabetin tedavisi yoktur ama kontrol altına alınabilir bir hastalıktır.
6. Diyabet bulaşıcı bir hastalıktır.
Kan Şekeri Ölçümü ve Değerleri
7. Açlık kan şekeri 70-100 mg/dl’nin arasında olmalıdır.
8 .Tokluk kan şekeri 140 mg/dl’nin altında olmalıdır.
9. Tokluk kan şekeri ölçümü yemeğin ilk lokmasından 2 saat sonra yapılır.
10. Hemoglobin A1c (HbA1c) son 3 aylık dönemdeki kan şekeri seviyesi hakkında bilgi verir.
11. En az 8 saatlik açlık sonrası bakılan kan şekeri 126 mg/dl ve üzerinde ise diyabet tanısı konur.
Diyabet Risk Faktörleri
12. 40 yaş ve üzerinde diyabet riski yüksektir.
13. 4 kg ve üzeri bebek doğuranlarda diyabet riski yüksektir.
14. Hamilelikte kan şekeri yüksek olanlarda diyabet riski yüksektir.
15. Enfeksiyon (mikrobik) hastalık geçirenlerde diyabet riski yüksektir.
Diyabet Belirtileri
16. Aşırı susama, çok su içme diyabet hastalığının belirtilerinden biridir.
17 .Çok sık idrara çıkma diyabet hastalığının belirtilerinden biridir.
18. Gece sık idrar çıkma diyabet hastalığının belirtilerinden biridir.
19 .İştahta artma, çok yemek yeme diyabet hastalığının belirtilerinden biridir.
20. Bulanık görme diyabet hastalığının belirtilerinden biridir.
21. Kesik ve yaraların geç iyileşmesi diyabet hastalığının belirtilerinden biridir.
22 .Halsizlik, yorgunluk diyabet hastalığının belirtilerinden biridir.
23. Ağız kuruluğu diyabet hastalığının belirtilerinden biridir.
Diyabet Komplikasyonları
24. Diyabet iyi yönetilmezse; böbrek çalışma fonksiyonlarında bozulmaya sebep olur
25. Diyabet iyi yönetilmezse; görme kaybına kadar gidebilen göz hastalıklarına sebep olur.
26 .Diyabet iyi yönetilmezse; yüksek tansiyon hastalığına sebep olur.
27. Diyabet iyi yönetilmezse; kalp ve damar hastalıklarına sebep olur.
28. Diyabet iyi yönetilmezse; uzuv kayıplarına sebep olur (özellikle ayak el)