Politik İlgi
Genel ilgi kavramına dayanarak, politik ilgi, siyasi konulara özel bir merak, bağlılık, dikkat ve uyanıklık şeklinde tasvir edilebilir.
Politik ilgi, siyasal alanın yapısını, işleyişini ve siyasal kararların alınma biçimlerini sürekli ve düzenli olarak izlemeyi anlatan bir kavramdır. Bu açıdan politik ilgi bireyin siyasi olayları anlamasını kolaylaştırır .(Çukurçayır, 2000). Buna göre politik ilgi düzeyi arttıkça birey daha ileri düzey politik aktivitelere katılabilmektedir.
Politik ilgi, bireylerin kamuoyu oluşturmasında ve politikaya katılımında önemli bireysel belirleyici olarak dikkat çekmektedir. (Shehata ve Amnå, 2017, s. 1). Benzer olarak, bireylerin politikada aktif olarak dâhil olmaları ve politik hedeflerini gerçekleştirebilmek için ana motivasyon unsuru olarak kabul edilmektedir. Diğer bir ifadeyle, politik ilgi, politikayı yakından takip etmek ve politikaya dâhil olmak için içsel bir özendirme olarak düşünülmekte ve dışsal faktörlerin baskısıyla değil, aksine bireysel memnuniyet ile ön plana çıkmakta ve politik ilgi canlandırılmadan, politik katılımın yükseltilmesi neredeyse olanaksız olabilmektedir.
Pontes, Henn ve Griffiths (2018, s. 4)’ e göre politik ilgi, politikaya yönelik aktif bir eylemde bulunmadan ilgi duymayı, politik meselelerle ilgili bilgi, öngörü ve yorum getirmeyi ifade etmektedir. Dahası, bireylerin, davranışsal olarak politikaya katılım göstermese dahi, bilişsel ve duygusal olarak politika ile meşgul olmasını ifade etmektedir. Shapland (2015, ss. 2-4)’ a göre bireylerin politik ilgisi, demokratik yapılanma ve demokratikleşme yolunda çaba sarf eden ülkelerin geleceği için kritik bir önem arz etmekte ve sivil toplumun bir yapı taşı olarak nitelendirilmekte olup; politik ilginin, iyi yönetişim (good governance) için gerekli bir bileşen olduğu dikkat çekmektedir. (Yeşilkuş,2020)
Dostie-Goulet (2009, s. 406)’ e göre politik ilgi, bireyin, kamu politikası, insan hakları veya seçimler gibi toplu kaygılarla bağlantılı olarak bir ya da daha fazla konuya dikkat etmesini ifade etmektedir.
Rebenstorf (2004, s. 89), politik ilginin, demokratik bir siyasi kimliğin oluşmasında ve ortaya çıkmasında önemli rol oynadığını ve bireylerin siyasal kimlik kazanmasına ve siyasi süreç, sistem ve pozisyonlardaki görevliler hakkında değerlendirme yapabilmesine imkân sağladığını vurgulamaktadır.
Gelir, eğitim düzeyi, meslek, cinsiyet, köyde ya da şehirde oturma, yerleşim yeri ve kişilik yapısı gibi değişkenler politikaya olan ilgiyi belirlemede önemli olan özelliklerdir. (Kapani, 1992). Politik ilgi, gündemi radyo veya televizyondan takip etmekle sınırlı olabileceği gibi, yazılı basınla yakından ilgilenip gündemle ilgili ayrıntılı haber ve yorumları okuma ve bu yorumlardan sonuç çıkararak bunları belirli çevrelerde tartışmaya kadar uzayabilir. (Kışlalı, 1998; Kaya,2013).
Politikaya ilgisi olan kişilerin genellikle politika konusunda duyarlı oldukları ve aynı zamanda bilgili oldukları kabul edilir. (Kapani, 1992). Bu nedenle de bu insanların oy verme olasılığı ve diğer politik aktivitelere katılma olasılıkları daha yüksektir.
Siyaseti etkileyebilme duygusu ve deneyimi, siyasal ilgiyi ve dolayısıyla siyasete katılma motivasyonunu güçlendirebilir. Öte yandan, siyasete etki edememe duygusu, siyasal aktörler tarafından beklenti ve taleplerin dikkate alınmadığı duygusu, siyasete ilgi ve katılım üzerinde olumsuz bir etki yaratmaktadır. (Gökce, 2018: 137)
Konu ile ilgili bir ölçek
Politik İlgi Ölçeği: Katılımcıların politik ilgi düzeyini tespit etmek suretiyle Kaya (2013, s. 273)’ya ait altı maddelik “Politik İlgi Ölçeği”nden yararlanılmıştır. Ölçekte yer alan maddelerin her birinde 5’li likert ölçeği (1=Kesinlikle Katılmam, 5=Kesinlikle Katılırım) kullanılmıştır.
Politik İlgi Ölçeği
Bu anket, tarafımdan gerçekleştirilen yüksek lisans tezi kapsamında veri sağlanması amacıyla hazırlanmıştır. Araştırmanın başarısı sorulara vereceğiniz içten ve samimi cevaplara bağlıdır. Anket soruları kapsamında açık kimliğinizi ortaya çıkaracak nitelikte soru bulunmamaktadır. Her cümleyi dikkatle okuduktan sonra sizin için uygun olan seçeneği işaretleyiniz.
Maddeler
Kesinlikle katılmam:1
Katılmam:2
Kararsızım:3
Katılırım:4
Kesinlikle katılırım:5
1. Politik gündemi düzenli takip ederim. 1 2 3 4 5
2. Politikada kötü giden şeyler beni endişelendirir. 1 2 3 4 5
3. Politikayla ilgili sık sık tartışmalara girerim. 1 2 3 4 5
4 .Politikacıların hayatımız üzerinde büyük etkisi vardır. 1 2 3 4 5
5 .Politikayla çok ilgiliyim. 1 2 3 4 5
6 .Politikayla ilgili yaşıtlarımdan daha az şey biliyorum. 1 2 3 4 5
Sorular
S.1. Siyasete ne kadar ilgi duyuyorsunuz?
a) Çok yakından ilgiliyim b) Biraz ilgiliyim c) Pek ilgi duymuyorum d) Hiç ilgi duymuyorum e) Cevap yok
S.2.Siyaset kelimesi sizde neyi çağrıştırıyor ya da duyunca aklınıza ne geliyor? (En fazla üç seçenek işaretleyiniz)
a) Uzlaşma b) Çatışma c) Kutuplaşma d )Aldatma/Manipülasyon e) Ayak oyunları f) Güç, iktidar g) Kayırmacılık h) Topluma hizmet ı) Zenginleşme (rant, para kazanma) aracı j ) Lidere bağlılık k) Diğer
S. 3. Günlük yaşamınızda siyasi konuları konuşmaktan‐tartışmaktan hoşlanır mısınız?
a ) Evet b) Hayır c ) Cevap yok
S.4. Siyaset yoluyla sorunların çözümünün mümkün olduğuna inanıyor musunuz?
a) Çok inanıyorum b) İnanıyorum c) Kısmen inanıyorum d )İnanmıyorum e) Hiç inanmıyorum f) Cevap yok
BAŞKALARI İLE SİYASAL İLETİŞİM
Aşağıdaki ifadelere katılıp katılmadığınızı belirtiniz. (Görüşünüzü yansıtan sütundaki alana derecelendirme yapınız.)
Kesinlikle katılmıyorum:1
Katılmıyorum:2
Kararsızım:3
Katılıyorum:4
Kesinlikle Katılıyorum :5
1.Ailem ile siyasal konularda konuşurum. 1 2 3 4 5
2.Ailem siyasal konulardaki görüşleri ile ilgiliyim. 1 2 3 4 5
3.Arkadaşlarım ile siyasal konularda konuşurum. 1 2 3 4 5
4.Arkadaşlarımın siyasal konulardaki görüşleri ile ilgiliyim. 1 2 3 4 5
5.Arkadaşlarım, siyasetle ve gündemle ilgili görüşlerim arkadaşlarımınkinden farklı olsa da görüşlerimi ifade etmemi desteklerler. 1 2 3 4 5
Hangi siyasi partiye oy kullanacağımı belirlerken;
Çok önemlidir:5
Önemlidir :4
Önemli olabilir (Kararsızım):3
Önemli değildir:2
Hiç Önemli değildir:1
Siyasi reklamlar ve kampanya faaliyetleri
Tartışma programlarında adayların performansları
Siyasi konularda tecrübeli kişilerin fikir ve yorumları
Ailemin ve yakın çevremdeki kişilerin siyasi tercihleri
Siyasi partinin kendi ideolojime yakın bir ideolojiye sahip olması
Seçim sonuçları doğrultusunda elde edeceğim maddi ve manevi menfaatler
Kamuoyu araştırmaları sonuçları
Belirli bir siyasi partiye olan yakınlığım
Siyasi partilerin vaatleri
Siyasi partilerin gündemdeki konulara yaklaşımı
Kaynakça
Çukurçayır, M. A., & Gökçe, G. (2004). Yerel siyaset ve katılma davranışı: Konya’da katılım eğilimleri. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 2(3), 126-146.
Gökce, O. (2018). Siyaset ve Kişilik. O. Gökce (ed.). Siyaset Sosyolojisi, 2. Baskı, Konya: Çizgi, 123-148.
Kaya, B.(2013) Sosyal Bilgiler Öğretmen Adaylarının Vatandaşlık Algıları ile Politik İlgi ve Katılımları Arasındaki ilişkinin incelenmesi .Marmara Üniversites.i Eğitim Bilimleri Enstitüsü
Kışlalı A. T. (1998). Siyasal sistemler (4. Baskı). Ankara: İmge Kitabevi.
Pontes, A., Henn, M., & Griffiths, M. (2018). Towards a conceptualization of young people’s political engagement: A qualitative focus group study. Societies, 8(1), 1-17.
Shapland, C. (2015). Explaining variations in political interest and participation amongst countries: a cross-national comparison. Undergraduate Honors Theses
Shehata, A., & Amnå, E. (2017). The development of political interest among adolescents: A communication mediation approach using five waves of panel data. Communication Research, 1-23
Yeşilkuş, F .(2020)Politik İlgi ile Politik Katılım Arasındaki İlişkide Siyasal Açıdan Sosyal Medya Algısının Aracılık Rolü. Yüksek Lisand Tezi .Çağ Üniversitesi .Sosyal Bilimler Enstitüsü