Sigmund Freud, psikanalizin kurucusu ve 20. yüzyıl düşünce tarihinin en etkili isimlerinden biridir. Ancak bugün bütün dünyada Sigmund Freud adıyla tanınan düşünür, doğduğunda bu adı taşımıyordu. Freud’un doğum kaydı, onun adını Sigismund Schlomo Freud olarak gösterir. (Kütüphane Kongresi)
Bu ayrıntı, Freud’un biyografisinde küçük bir isim değişikliğinden daha fazlasını ifade eder. Çünkü Freud, 19. yüzyılın ikinci yarısında Orta Avrupa’nın kültürel ve entelektüel ortamında yetişti. Daha sonra Viyana’ya taşınması, eğitim hayatı ve bilimsel kariyeri onun kimliğinin oluşumunda önemli rol oynadı. (Kütüphane Kongresi)
Freud’un Doğum Adı Neydi?
Freud, 6 Mayıs 1856’da Freiberg’de, o dönemde Avusturya İmparatorluğu sınırları içinde bulunan Moravya bölgesinde doğdu. Günümüzde bu yer Çekya sınırları içindeki Příbor kentidir. Doğum belgesi, adını Sigismund Schlomo Freud şeklinde kaydeder. (Kütüphane Kongresi)
Bununla birlikte, Freud’un hayatının ilerleyen dönemlerinde kullandığı ad farklılaştı. Library of Congress kronolojisi, Freud’un 1875 yılında ilk adını Sigmund olarak değiştirdiğini belirtir. (Kütüphane Kongresi)
Dolayısıyla “Sigmund Freud” adı, onun doğumundan itibaren kullandığı değişmez bir ad değildir. Freud, gençlik yıllarında Sigismund adını Sigmund biçimine dönüştürdü.
Sigismund Schlomo Adının Önemi
“Sigismund” adı Avrupa’nın Almanca konuşulan kültür çevresinde kullanılan geleneksel erkek isimlerinden biriydi. “Schlomo” ise Freud’un Yahudi aile kökenine işaret eden İbranice Şlomo (Solomon) adının biçimidir.
Freud’un ailesi Yahudi kökenliydi. Ancak Freud yetişkinlik döneminde seküler bir yaşam sürdü ve dinî inançlara eleştirel yaklaşımıyla tanındı. Buna rağmen Yahudi kimliği, hayatı boyunca toplumsal ve kültürel açıdan önemli bir referans noktası olarak kaldı. (Kütüphane Kongresi)
Bu nedenle doğum adındaki “Schlomo” unsuru, Freud’un aile geçmişini anlamak açısından biyografik bir ayrıntı taşır.
Freud Ne Zaman Sigmund Adını Kullanmaya Başladı?
Freud’un ad değişikliği için önemli tarih 1875 yılıdır. Library of Congress tarafından hazırlanan Freud kronolojisi, bu yılda Freud’un ilk adını “Sigmund” olarak değiştirdiğini açık biçimde kaydeder. (Kütüphane Kongresi)
Freud o sırada yaklaşık 19 yaşındaydı ve Viyana Üniversitesi’nde tıp eğitimi alıyordu. Dolayısıyla isim değişikliği, çocukluk döneminden çok genç yetişkinlik dönemine denk gelir.
Dolayısıyla bu ayrıntı önemlidir. Çünkü Freud’un bilimsel kimliği de aynı dönemde şekillenmeye başladı. Nitekim 1876–1882 arasında Ernst Brücke’nin Fizyoloji Enstitüsü’nde sinir sistemi üzerine araştırmalar yaptı. (Kütüphane Kongresi)
Freiberg’den Viyana’ya Uzanan Çocukluk
Freud’un çocukluk yılları Freiberg’de uzun sürmedi. Ailesi 1860 yılında Viyana’ya taşındı. Freud hayatının büyük bölümünü bu şehirde geçirdi. (Kütüphane Kongresi)
Öte yandan, Viyana yalnızca Freud’un yaşadığı şehir değildi. 19. yüzyılın sonlarında şehir, bilim, sanat, felsefe ve siyaset açısından yoğun bir entelektüel ortam oluşturuyordu. Freud da bu ortamın içinde eğitim gördü ve daha sonra psikanalitik düşüncesini geliştirdi. (Kütüphane Kongresi)
Freud’un klasik edebiyat ve felsefeye yönelik eğitimi de sonraki entelektüel çalışmalarını etkiledi. Library of Congress, onun Viyana’daki eğitiminde klasik edebiyat ve felsefenin önemli bir yer tuttuğunu belirtir. (Kütüphane Kongresi)
Bir İsim Değişikliğinden Daha Fazlası
Freud’un Sigismund’dan Sigmund’a geçişi, tek başına psikanalitik teorisinin ortaya çıkışını açıklamaz. Yine de bu değişiklik, onun gençlik dönemindeki kimlik ve kariyer dönüşümünün küçük ama dikkat çekici bir parçasıdır.
Freud önce tıp ve nöroloji alanında ilerledi. Ardından, klinik çalışmalar ve psikopatoloji üzerine ilgisi giderek arttı. Sonraki yıllarda bilinçdışı, rüyalar, bastırma ve psikolojik çatışma gibi kavramları merkeze alan psikanalitik kuramını geliştirdi. (Kütüphane Kongresi)
Bu açıdan bakıldığında “Sigismund Schlomo Freud” ile “Sigmund Freud” arasındaki fark, Freud’un hayatındaki daha geniş dönüşümün biyografik bir işareti olarak görülebilir.
Freud’un Doğum Adı Neden İlgi Çekicidir?
Bir düşünürün doğum adının zaman içinde değişmesi olağan bir biyografik ayrıntı gibi görünebilir. Ancak Freud örneğinde bu ayrıntı, onun aile kökeni, gençlik dönemi ve bilimsel kimliğinin oluşumu hakkında daha geniş bir tartışmaya kapı açar.
Doğum belgesinde Sigismund Schlomo Freud, sonraki belgelerde ve tarihsel kayıtlarda ise Sigmund Freud adı karşımıza çıkar. Library of Congress koleksiyonunda Freud’un doğum belgesi, eğitim kayıtları, aile belgeleri ve kişisel yazışmaları gibi çok sayıda birincil kaynak bulunur. (Kütüphane Kongresi)
Sonuç olarak, Freud’un bugün dünya çapında bilinen adı doğumundan itibaren kullandığı isim değildi. 6 Mayıs 1856’da Sigismund Schlomo Freud olarak dünyaya gelen Freud, 1875’te ilk adını Sigmund olarak değiştirdi. (Kütüphane Kongresi)
Bu küçük biyografik ayrıntı, psikanalizin kurucusunun hayatına farklı bir pencereden bakmamızı sağlar.
Kaynakça
- Library of Congress. “Sigmund Freud: Conflict & Culture – Formative Years.” (Kütüphane Kongresi)
- Library of Congress. “Sigmund Freud (1856–1939): Timeline.” Sigmund Freud Papers. (Kütüphane Kongresi)
- Library of Congress. “Sigmund Freud Papers: Finding Aid.” (Finding Aids)
- Freud Museum London. “Who was Sigmund Freud?” (Freud Museum London)
- Grzybowski, A. & Żołnierz, J. “Sigmund Freud (1856–1939).” Journal of Neurology, 2021. (pmc.ncbi.nlm.nih.gov)
