Söyledikleriniz Kadar Söylemediklerinizin de Sizi Ele Verdiğini Biliyor Musunuz? Kendi İçimizdeki Zıtlıkların Rehberi

tarihinde gönderilmiş tarafından

Kendinizi çok iyi tanıdığınızı, duygularınızın ve kararlarınızın tamamen şeffaf olduğunu düşünüyor olabilirsiniz. Ancak insan zihni, düz ve tek yönlü bir yol değil; zıtlıkların, gölgelerin ve çelişkilerin sürekli etkileşim halinde olduğu karmaşık bir labirenttir. Süreç Kuramı’nın kalbinde yer alan “karşıtların birliği” kavramı, işte bu labirentte yolumuzu bulmamız için bize muazzam bir psikodinamik yorumlama rehberi sunar.

İster kendi içsel yolculuğunuza çıkıyor olun ister ilişkilerinizi anlamlandırmaya çalışın, psikolojimizin gizli kapılarını aralayan şu dört altın kuralı (stratejiyi) aklınızdan çıkarmayın:

  • 1. Aşırı Vurgulanan Duyguların Arkasındaki Zıddı Arayın: Bir duyguyu veya inancı ne kadar şiddetli ve abartılı bir biçimde dışa vuruyorsanız, durup bir düşünün; çünkü bu duygu aslında kendi zıddı tarafından güçlendiriliyor olabilir. Aşırı öfkenin ardında gizlenen yoğun bir bağlılık veya abartılı bir bağımsızlık sergileme çabasının altındaki derin terk edilme korkusu bu duruma harika birer örnektir.
  • 2. Başkalarında Gördüğünüz, Kendi Yansımanız Olabilir: Eğer bir duyguyu, niyeti veya hatayı sürekli olarak başkalarına atfediyorsanız, bunun aslında kendi benliğinize nasıl uyarlanabileceğini (veya tam tersini) mutlaka araştırın. Karşınızdakini sürekli “bencil” olmakla suçlarken, aslında kendi içinizdeki gizli bencillikle savaşıyor olabilirsiniz.
  • 3. Sessizliğin Sesini Dinleyin: Bazen en büyük gerçekler, hiç kurulmayan cümlelerde gizlidir. Söylenenler kadar söylenmeyene de dikkat etmeli ve her zaman hikayedeki “eksik olanı” aramalısınız.
  • 4. İçsel Savaşlar Dış Dünyanın Aynasıdır: İç dünyamız ve dış süreçlerimiz asla birbirinden ayrılamaz karşıtlardır. Eğer içinden çıkamadığınız bir ruhsal (nörotik) çatışma yaşıyorsanız, hayatınızdaki kişilerarası çatışmaları inceleyin; ya da tam tersi, sürekli dış dünyayla kavga ediyorsanız dönüp kendi içinizdeki savaşa bakın. Biri diğerinin mutlaka yansımasıdır.

Bizler Yalnızca Zihnimizden İbaret Değiliz: Bizi Şekillendiren “Sosyal Kutuplar”

Süreç teorisinin psikodinamik yaklaşımı, insanı sadece içsel bir sorun yumağı olarak görmez; bizi şekillendiren “sosyal perspektiflerin” de sürece mutlaka dahil edilmesini gerektirir. Hiçbirimiz boşlukta, toplumdan izole bir şekilde yaşamıyoruz. Kararlarımızı ve davranışlarımızı büyük ölçüde belirleyen devasa sosyal alanların (bipolar veya multipolar alanların) ayrılmaz birer parçasıyız.

Peki bizi biz yapan bu dışsal kuvvetler ve süreç desenleri nelerdir?

  • Tek Yönlü Değişim (Zamanın Akışı): Büyümek ve yaşlanmak engellenemez bir süreçtir ve doğrudan hangi “kuşak sınıfına” ait olduğumuzu, dünyayı nasıl algıladığımızı belirler.
  • Bipolar Etkileşim (Zıtlıkların Dengesi): Toplumda var olan cinsiyet ikiliği gibi temel karşıtlıklar, kimliğimizi ve rollerimizi şekillendiren en güçlü etkileşim alanlarından biridir.
  • Yaratıcı Çoğalma (Farklılaşma): Sadece yaş veya cinsiyetle sınırlı kalmayız; ait olduğumuz sosyal sınıf, etnisite ve içine doğduğumuz kültür gibi giderek büyüyen farklılaşmalar çok boyutlu benliğimizi yaratır.

Sonuç: Hayattaki tüm süreçler gibi psikolojimiz de bu üç temel evrensel deseni (tek yönlü değişim, etkileşim ve yaratıcı çoğalma) izler. Gerçek bir iyileşme ve kişisel farkındalık; yalnızca zihninizin içindeki gölgelerle ve zıtlıklarla yüzleşmekle değil, aynı zamanda içinde yaşadığınız bu devasa sosyal ve kültürel kutuplar ağındaki yerinizi anlamakla başlar!

32

İLGİLİ VEYA BENZER YAZILAR

  1. Nal – Bir Akıl Hastanesinin Hatıra Defteri – Cemal Dindar Michel Foucault duysaydı şu ‘nal’ meselesini belki bir cilt daha eklerdi, Deliliğin Tarihi’ne. Üç ilacın; haloperidol, biperiden ve klorpromazinin ticari adlarının baş harfleri: NAL. Acile getirilen ‘akıl hastaları’nın genelde ilk tanıştıkları ilaçlar bunlardı. Bir enjeksiyona belli dozlarda çekilir ve hastaya enjekte edilirdi. Bazı kliniklerde bu...
  2. Kaplumbağalara Dair, Craig Stephenson Dünya yüzlerce yıl boyunca, tüm ağırlığıyla kaplumbağanın sırtında kaldı. Sabır, inayet ve sadakat timsali, ağırkanlı bir bilge olduğunu kanıtlaması için dünyayı taşıması yeterli olmadı. İnsanlar farklı coğrafyalarda pek çok anlam yükledi ona. Çoğu zaman iyi addedilen cüsseli tosbağalar, kimi zaman kötücül bir dünyanın habercisi oldular....
  3. İlk psikolojik roman, Eylül – Mehmet Rauf Mehmet Rauf’un en önemli eseri olan Eylül; zamanının ilk psikolojik romanı olarak kabul edilir. İlk defa 1900-1901 yılları arasında Servet-i Fünun dergisinde tefrika edilen Eylül’ün kitap halinde ilk baskısı 1901 yılında yapılmıştır. Kitap, psikolojik bir roman olup, ruhsal çözümlemelerde çok başarılı bir çalışma sergilemiştir. İnsanların...
  4. Karşıdevrimciler – Devrimciler 2, Kaan Arslanoğlu Kaan Arslanoğlu’nun romanı Karşıdevrimciler yayınlandığında ?Onu pisliğin ortasına attım. Yolu açık olsun.? diye yazdı. Biz alalım pisliğin ortasından, okuyalım, tartışalım, kurtaralım temiz kalanları pislik bulaşmadan sağına soluna? Daha iyileri yapılabilsin diye, romanlar okuyanlar için reklâm ve şişirilmiş satış rakamlarının ötesinde içeriği ile bir şey ifade...
  5. İnsan Ruhunun Haritası, Ahmet Ümit “Edebiyat, insan ruhunda yapılan bir yolculuktur.” Ahmet Ümit, İnsan Ruhunun Haritası adlı kitabında ‘Sırrı ve sınırları hiçbir zaman tam açıklanamayacak olan insan ruhunu tanımlama’ya çalışıyor ve soruyor: “İnsan ruhunun kıraç düzlüklerini, başı bulutlu dağlarını, korkutucu uçurumlarını, fırtınalı vadilerini, güneşli denizlerini, karanlık göllerini, verimli ovalarını gösteren bir harita çizilebilir mi?” ?İnsan ruhu...