İzmir? Çünkü suya verdim adını! – Dağhan Dönmez

Bahçelerde kalem var
Arkamızdan gelen var
Kalkın gidelim efeler
Yar fidan boylum
İçimizde ölen var

İzmir Türküsü

Kentlerin rengi olduğunu düşünürüm hep. İstanbul, gri bir şehirdir. Güvercin telaşı vardır sokaklarında. Doğu?da kum tozuna döner iklim. Kahve tonlarındadır teni, taş binaların. Güneye, Akdeniz?e inildiğinde alabildiğine camgöbeği meskun mahal! İzmir?inse rengi sudur. Paletimdeki su!

Çünkü suyun taşkınlığı vardır mayasında! Hoyratlığı, eyvallah nedir bilmeyen hali? Hasan Tahsin?in gavura sıktığı ilk kurşunun azameti! Sakin atın çiftesidir İzmir; toprağa eşelenen yalanı, en zayıf dalgada örten su!

1960?lı yıllarda İzmir?de gazetecilik yapan Attila İlhan, Alsancak?ta dikili bir taş görür. Taşın üzerinde eski harflerle bir şeyler yazmaktadır. Derhal kaleme davranıp, not kağıdına iliştirir yazıyı. Eski yazı bilen bir ahbabı, metnin anlamını açıklar: ?Vatan ve namus?? Taşın evveliyatını irdelediğinde, hikaye gün yüzüne çıkar. 1922?de Manisa üzerinden İzmir?e giren Fahrettin Paşa?nın süvarileri, hükümet konağına şanlı bayrağı dikmek için yol alırlar. O esnada, Yunan askerinin kurduğu pusuyla; üç askerimiz şehit olacaktır. İşte bu taş, o acı günün timsalidir.

İzmir ahalisinin, yasını unutmamak için diktiği bu abide; kaba betona değil, ruhlarımıza temeldir oysa. Kordonboyu?nun o emsalsiz, o bayındır rüzgarı bundandır. Kafkavari kaygılar taşısa da, kaybetmez aydınlığını. Tıpkı, İzmir?in soluğunda kanatlanan bir başka şair Tuğrul Keskin?in dizelerinde olduğu gibi?

?
çoğalmasından usandım intiharların

sokaklara koşuyorum, daralan sokaklara
çantamda taslak halinde bir kafka
kemeraltını yürüyorum karmakarışık bütün yüzler
genç sevgililer, yaşlı evliler ve çocuklar
başlıyorum yeniden mayakovski okumaya.

( ?Acılarımın Üstüne Koyayım Seni? şiirinden? )

İntiharların çoğaldığı günlerdeyiz. Zihnimizin, vicdanımızın ipe asıldığı günlerde? Gitgide uzuyor sessizlik… Ufunetli bir hava hakim oluyor göğümüze. Dönüp, Mayakovski okuyoruz; Nazım okuyoruz. İçinden ?her şeye rağmen? geçen cümleler kuruyoruz. Umut ölüme sevdalanmış ya, ?her şeye rağmen? umut var diyoruz!

Zira, hala dudakları bayrak kırmızısı, güzel kadınlar geçiyor Alsancak?tan. Sevinç Pastanesi?nin önünde göz göze gelip, cadde boyu salınıyor sevgililer? Yine, Kordonboyu uçurtmalar havalanıyor mavi ufuklara? Pasaportta, çay bardaklarının melodisi duyuluyor. Kumru yarenlik ediyor sıcak damaklara. Karşıyaka?ya bir vapur yanaşıyor. Gözleri ışıltılı insanlar dökülüyor geniş yollara. Biraz da bundan, ?su? imgesi? Çünkü inanıyoruz suyun ışıltısına, ferahına? O kiri, irini götürecek su? Yine tertemiz edecek saf, Anadolu ruhlarımızı?Taşın hatrına, atalarımızın hatrına, ?Vatan? gibi bizim, ?Namus? gibi vazgeçemediğimiz kadınlar koklayacağız İzmir?in sokaklarında.

Saygıdeğer okur, ?İzmir Kitap Fuarı? yarın itibariyle başlıyor. Birbirinden değerli yazarların söyleşileri, yeni basılmış kitapların kendine has kokusu ve ilim/irfan yolculuğu? Hepsi siz kıymetli okurların huzuruna sunulacak. Henüz 6-7 yaşlarındayken, babamın beni elimden tutup götürdüğü İzmir Fuarındaki gibi bir şenlik havası! Oysa kitaplar, bu mutluluğu yaşamak kadar; başkalarının acılarını duyumsayabilmek, algıları ve vicdanı derinleştirebilmek içindir.
Kolay tüketilebilir, kuru ve popülist akıl; hiçbir zaman edebiyatla hemhal olanların odağında olmamıştır.Vatan uğruna evlat feda edenlerin, fakir olmaya razı lakin onurundan ödün vermeyenlerin, çığlığına sancak olsun diyedir kitaplar? İzmir gibi namusun ve vatan sevdasının timsali olmuş bir kente, irfan tembihleyenlerin suretine; yüzyıllar öncesinden büyük sofuların kelamlarını çarpsın diyedir kitaplar? Devir, kuru ve güdümlü aklın, garabetin devri olsa da; kadına, toprağa, vatana, yaratana aşkın hallerini yaşatan kitaplar!

Ne akilim ne divane
Gel gör beni aşk neyledi

Yunus Emre.

Çünkü kitap, karanlığa gönderilmiş mektuptur?

Dağhan Dönmez
daghan_donmez@mynet.com

Yorum yapın

Daha fazla Makaleler
Ömer Hayyam adındaki matematikçi – Sennur Sezer

Gıyaseddin Ebûl Feth Ömer bin İbrahim?el Hayyam ya da Ömer Hayyam fizik, matematik, astronomi ve felsefe dallarında eserler vermiş bir...

Kapat