Kürtler – Bazil Nikitin

Şunu açıkça belirtmek gerekir ki Kürt dili ve özellikle de onun Kırmancca lehçesi bugün oldukça büyük güçlüklerle yüz yüze bulunuyor. Dil ve kültürümüz kaybolma tehlikesi ile karşı karşıyadır. Ancak, buna bakarak umutsuzluğa düşmeye de gerek yok. Kürtler, sayısal olarak büyük bir halktır. Kürt dili ve kültürü çok uzun bir geçmişe sahiptir, diğer bir deyişle kökleri oldukça sağlam bir zemine oturuyor. Zaten eğer böyle olmasaydı, yüzyıllık asimilasyon çabaları karşısında, şimdiye kadar çoktan eriyip gitmesi gerekirdi. Eğer dilimize gereği gibi sahip çıkar, onun kaybolmaması, yazılı ve sözlü planda daha çok kullanılması için gerekli adımları atabilirsek, asimilasyon çarkının tahribatlarının önüne geçebilir, gidişatı tersine çevirebiliriz. Bunun için elbet çok ciddi bir uyanışa, silkinme ve çalışmaya gereksinmemiz var.

Bu yöndeki çabalara bir katkı olacağı düşüncesiyle hazırlanmış olan elinizdeki çalışmada Kırmanccanın kuzey, yani Dersim, Erzincan, Gımgım (Varto) yöresi ağzı esas almıyor. Ancak bunu, herhangi bir şekilde bu ağzın çerçevesi dışına çıkılmadığı anlamında da algılamamak gerekir. Gramer ve doğru yazım kurallan bakımından, Vate dergisi çevresinden arkadaşların oluşturduğu ve benim de aralarında bulunduğum grup tarafından düzenlenen periyodik toplantılarda bugüne kadar vanlmış olan sonuçlar bu çalışma için de temel teşkil etti.Dicle ve Fırat’ın kaynaklarında bulunan Ararat dağ düğümü, yüzyıllardan beri, toplumsal ve dilbilimsel türdeşliği tarihte çok kez izini bırakmış bir aşiretler kümesini barındırır.Bunlar Kürtlerdir.

Kürt konularıyla uğraşan bir dizi uzman yarım yüzyıldan beri bu konularda yöntemli bir incelemeye girişmiş olmakla birlikte, Kürdistan’ın ne olduğu henüz iyice bilinmemektedir ve yetkili bir Kürt konuları uzmanının elinden çıkan bu inceleme Kürt probleminin çeşitli yönlerini içine alan ilk toplu eserdir. B. Nikitin, Urmiye’de bulunduğu sırada kurduğu değerli dostluklar sayesinde, Kürtler üzerine, bizdeki çeşitli bilimsel dergilerin de yararlandığı, yerinde derleme bir belge dizini toplamıştır. Konu hakkında İngilizce ve Rusçada gittikçe çoğalan zengin bibliyografyayı izleyen yazar, kitabın oniki bölümünde Kürt probleminin bütün yönlerine el atmıştır.Dilin kökenleri, yaşam tarzları, ruhsal tipoloji, oturulan çevre, aşiret yapısı, klanların tarihi, ulus fikrinin oluşumu. Anlayışlı bir sempatiyle dolu araştırmasının ana yaklaşım eksenleri bunlar olmuş.
(Tanıtım Bülteninden)

Kitabın Künyesi
Kürtler
Bazil Nikitin
Deng Yayınları / Sosyoloji Dizisi
Diyarbakır, 2013
564 s.

Yorum yapın

Daha fazla Sosyoloji
?Sesi çıkmayan? bir toplum – Heval Bozbay

Arap Aleviliğinin tarihini, cumhuriyet tarihi boyunca yaşanan politik olayların, pek ?sesi çıkmayan? bu toplum içerisinde nasıl yankı bulduğunu anlamak, yazmak...

Kapat