Terapi Odasından Toplumsal Devrime: Klinik ve Özgürleşmenin Diyalektiği

tarihinde gönderilmiş tarafından

Genellikle psikoterapiyi, bozulan psikolojimizi tamir edip bizi yıpratıcı sisteme yeniden uyumlu hale getiren “bireysel” ve kapalı bir alan olarak düşünürüz. Ancak radikal psikanalize göre klinik, sisteme boyun eğme yeri değil; aksine özgürleşmenin başladığı diyalektik bir laboratuvardır.

Peki, dört duvar arasındaki bu kişisel deneyim nasıl oluyor da kolektif bir özgürleşmeye dönüşüyor?

1. İktidarın Sahnelenmesi ve Geri Alınması

Klinik, dış dünyadaki (kapitalizm, ataerki) güç ilişkilerinin ve baskıların “aktarım” yoluyla yeniden üretildiği bir yerdir. Ancak geleneksel psikolojinin aksine, radikal psikanalist bu gücü size ne yapacağınızı söylemek veya sizi “düzeltmek” için kullanmaz. Analist, gücü devralmayı reddederek bir boşluk yaratır. Bu diyalektik süreç sayesinde kişi, kendi üzerindeki iktidarı başkasına devretmemeyi öğrenir ve dış dünyadaki otoritelere karşı kendi gücünü eline alır.

2. Diyalektik “Olumsuzlama” ile Sistemi Aşmak

Radikal psikanaliz, mevcut hastalıklı topluma uyum sağlamamızı kesinlikle reddeder. Bunun yerine diyalektik bir “olumsuzlama” yöntemiyle çalışır. Bu şu demektir: Kişi, kendi semptomlarını ve acılarını üreten toplumsal koşulları analiz edip anladıkça, o koşulları aşma ve iptal etme (olumsuzlama) gücü kazanır. Klinikte başlayan analiz ve eleştiri, dışarıdaki dünyayı değiştirecek politik bir devrimci eylemle birleşir.

3. Nihai Hedef: Terapiye İhtiyaç Duyulmayan Bir Dünya

Belki de en çarpıcı diyalektik çelişki buradadır: Psikanalizin nihai amacı kendini yaşatmak değil, kendini yok etmektir. Bizi sorunlarımızla baş başa bırakan psikolojinin aksine radikal psikanaliz, klinikiği sadece bir “geçiş alanı” olarak görür. Asıl hedef; psikanalize ve onun tedavilerine artık hiç ihtiyaç duyulmayan, herkesin özgürce gelişebileceği kolektif ve adil bir dünya (komünizm) inşa etmektir.

Sonuç olarak;

Klinik, dışarıdaki dünyadan yalıtılmış bir kaçış noktası değil; acılarımızın politik kökenlerini fark edip, o dünyayı değiştirmek için ihtiyaç duyduğumuz devrimci bilinci kuşandığımız ilk cephedir.

38

İLGİLİ VEYA BENZER YAZILAR

  1. Nal – Bir Akıl Hastanesinin Hatıra Defteri – Cemal Dindar Michel Foucault duysaydı şu ‘nal’ meselesini belki bir cilt daha eklerdi, Deliliğin Tarihi’ne. Üç ilacın; haloperidol, biperiden ve klorpromazinin ticari adlarının baş harfleri: NAL. Acile getirilen ‘akıl hastaları’nın genelde ilk tanıştıkları ilaçlar bunlardı. Bir enjeksiyona belli dozlarda çekilir ve hastaya enjekte edilirdi. Bazı kliniklerde bu...
  2. Kaplumbağalara Dair, Craig Stephenson Dünya yüzlerce yıl boyunca, tüm ağırlığıyla kaplumbağanın sırtında kaldı. Sabır, inayet ve sadakat timsali, ağırkanlı bir bilge olduğunu kanıtlaması için dünyayı taşıması yeterli olmadı. İnsanlar farklı coğrafyalarda pek çok anlam yükledi ona. Çoğu zaman iyi addedilen cüsseli tosbağalar, kimi zaman kötücül bir dünyanın habercisi oldular....
  3. İlk psikolojik roman, Eylül – Mehmet Rauf Mehmet Rauf’un en önemli eseri olan Eylül; zamanının ilk psikolojik romanı olarak kabul edilir. İlk defa 1900-1901 yılları arasında Servet-i Fünun dergisinde tefrika edilen Eylül’ün kitap halinde ilk baskısı 1901 yılında yapılmıştır. Kitap, psikolojik bir roman olup, ruhsal çözümlemelerde çok başarılı bir çalışma sergilemiştir. İnsanların...
  4. Karşıdevrimciler – Devrimciler 2, Kaan Arslanoğlu Kaan Arslanoğlu’nun romanı Karşıdevrimciler yayınlandığında ?Onu pisliğin ortasına attım. Yolu açık olsun.? diye yazdı. Biz alalım pisliğin ortasından, okuyalım, tartışalım, kurtaralım temiz kalanları pislik bulaşmadan sağına soluna? Daha iyileri yapılabilsin diye, romanlar okuyanlar için reklâm ve şişirilmiş satış rakamlarının ötesinde içeriği ile bir şey ifade...
  5. İnsan Ruhunun Haritası, Ahmet Ümit “Edebiyat, insan ruhunda yapılan bir yolculuktur.” Ahmet Ümit, İnsan Ruhunun Haritası adlı kitabında ‘Sırrı ve sınırları hiçbir zaman tam açıklanamayacak olan insan ruhunu tanımlama’ya çalışıyor ve soruyor: “İnsan ruhunun kıraç düzlüklerini, başı bulutlu dağlarını, korkutucu uçurumlarını, fırtınalı vadilerini, güneşli denizlerini, karanlık göllerini, verimli ovalarını gösteren bir harita çizilebilir mi?” ?İnsan ruhu...