Dinamo’nun yasaklı şiiri: ‘Türkiye Sovyet Cumhuriyeti’

Hasan İzzettin Dinamo’nun tüm şiirleri ve ses kayıtları gün yüzüne çıkıyor. ‘Ateş Ormanları Arasından’ adlı kitapta, Dinamo’nun hiç yayımlanmamış ‘Türkiye Sovyet Cumhuriyeti’ adlı şiiri de var.

Radikal’den İsmail Saymaz’ın haberine göre, Hasan İzzettin Dinamo?nun bazıları daha önce hiç yayımlanmamış ve bazıları kendisi tarafından seslendirilmiş şiirleri, ölümünün 25. yılında bir kitap ve CD olarak okurla buluşuyor. Şairin kızı Işık Dinamo tarafından hazırlanan ?Ateş Ormanları Arasında? adlı derleme, yarın Tekin Yayınevi?nden piyasaya sunuluyor.

Kitapta, Dinamo?nun 1944 yılında dergide yayınlamak üzereyken bir polis baskınında, henüz müsvedde halindeyken ?yakalanan? ? Türkiye Sovyet Cumhuriyeti? adlı daha önce hiç yayınlanmamış şiiri de yer alıyor. O tarihte TBMM tarafından el konan ve yıllarca yasaklı tutulan şiir, meclis tutanaklarından çıkarılarak okurla buluşturuldu.

Bu şiir nedeniyle 1 yıl hapis cezası alan ve yatan Dinamo?nun heykeli ise kayıp. Trabzonlu olan Dinamo?nun memleketindeki bir parkta bulunan heykelinin belediye tarafından depoya kaldırıldığı ve daha sonra kaybedildiği öğrenildi.

Türkiye Sovyet Cumhuriyeti

Aziz Türk işçisi!
Tütüncüm, tornacım, mensucatçım, ateşçim ve sair
Dünyanın kurtuluş saati çalıyor.
Biliyorum ki en kabadayınız
Soğuk tütün depolarında
Koca bir hafta harcadıktan sonra
Ancak bir kefen parası alıyor,
Karısını veya çocuğunu gömmek için.

Aziz Türk işçisi!
Senin bahtın,
Yaralı parmaklarınla ayıkladığın
Malum tütünün zifiri kadar karadır.
Haydi, sen de aslanlar gibi göster boyunu,
Böyle süklüm püklüm durduğunu
Gören kahpe vurguncular ve onların hükümeti,
Bırakıp senin nasırlı ellerine
Bu güzel memleketi,
Savuşsunlar birer köşeye, çil yavrusu gibi.
Öyle silkin ki aziz işçim,
Benim tornacım, tütüncüm, mensucatçım ve işçim,
Bütün Türkiye?deki ağaçların
En üst dallarından en alt dallarına kadar
Senin nasırlı ellerinle asılanlar
Harikulade bir meyve zenginliği manzarası versin.
Bu işe meşhur Sultanahmet Meydanı vakası
Vaka-i Vakvakiye bile imrensin.

Çekip alalım ayaklarından
Donlarına varıncaya kadar onların,
Gömülelim koltuklarına o ılık salonların?
Dışarıda yağarken buram buram kar,
Aç ve soğuk günlerden kalma hatıralar,
Karışıp halka halka Bafra tütünü dumanına
Bize göz kırpacak uzak yıldızlar.
Hülasa, Türkiye Sovyet Cumhuriyeti,
Çalışmak, yaşamak, gezmek hürriyeti
İçin kurulacaktır.
Ve bunlara karşı çıkan babamız bile olsa
İnsafsızca ve merhametsizce
Tutulup çarmıha vurulacaktır.

Ömer Turan yazmıştı
Dinamo’nun bu şiirine, ilk olarak soL Haber Portalı yazarı Ömer Turan, 4 Mayıs 2013 tarihli “Hayatı çalınmış bir yazar: Hasan İzzettin Dinamo” başlıklı yazısında değinmişti.

Turan, şiirin yazılış hikayesini şöyle anlatmıştı:

“Hasan İzzettin Dinamo İstanbul?da arkadaşı Hasan Basri Alp?in (Daha sonraları Sansaryan Han?da polis tarafından merdiven boşluğundan atılarak öldürülür. Emniyet tarafından düşerek öldüğü açıklaması yapılır?) evinde saklandığı sıralar birlikte faşizme karşı yeni bir edebiyat ve düşünce dergisi çıkarmaya karar verirler. Hasan Basri, Dinamo?dan dergiye bir şiir yazmasını da ister. Dinamo o gece ‘Türk Sovyet Cumhuriyeti’ adlı şiiri yazar.

Sonrasını şöyle anlatır Dinamo:

‘Ertesi gün Basri?ye, dergiye koyacağımız ilk şiirin müsveddesini okuduğumda ağzı açık kaldı. Sanki bir devlet kurulmuş gibi oğlan atılıp alnımdan öptü.’

Bu şiir, dergide yayımlanmadan önce polisin eline geçer. TBMM?nin kapalı oturumunda tartışmalara neden olur ve Dinamo ağır ceza alır. Hiçbir kitabında olmayan bu şiiri yıllar sonra damadı Cemil Acar TBMM arşivinden bulup çıkarır.”

Kaynak: 24 Eylül 2013,http://haber.sol.org.tr/

Yorum yapın

Daha fazla Şiirler
Şiirler II – Mehmet Emin Kurnaz

Babalar ve Oğulları Şiir bahanesiydi ömrün uzak temmuz esintilerinde Dayadı şakağına son dörtlüğü bir gece şair Bastı kelimeye. Ben uyumsuz,...

Kapat