Kör Saatçi – Richard Dawkins

Richard Dawkins, evrimsel gelişmeyi basit örneklerle modellendirerek anlattığı Tübitak tarafından yayınlanan popüler-bilim alanında yer alan önemli ve kült kitabı Kör Saatçi’yi ( The Blind Watchmaker ) 1986 yılında yayımladı.
Canlılara mükemmelliği ve karmaşıklığı hem saygıyı hem de “derin” bir soruyu hak ediyor: Mükemmel ve karmaşık canlılar nasıl var oldu? Kimileri her şey tasarlayan bir Yaratıcı’nın olduğuna inanıyor, kimileri de karmaşık canlıların rastlantı eseri ortaya çıkabilecek kadar basit olan canlılardan evrimleşerek oluştuğunu savunuyor… Gen Bencildir kitabıyla tanıdığımız zooloji profesörü Richard Dawkins, doğal seçilim yoluyla gerçekleşen evrimin yaşamın karmaşık tasarımını açıklayan tek kuram olduğunu düşünüyor. Kör Saatçi bu düşüncenin kuvvetli ışığında yazılmış, söylemek istediğini berrak bir biçimde söyleyen, anlatan, öğreten bir kitap, ama hepsinden de öte, bütün iyi kitapların yaptığını yapıp kafa karıştıran, soru sorduran bir kitap…

“İsmi 18. yüzyıl tanrı bilimci William Paley ‘in o dönemde çok bilinen bir kitabına referans olarak kullanılmıştır, Paley kitabında bu tür tartışmalarda sık kullanılan saat analojisine başvuruyor, çünkü saat complex (karmaşık) yapıları anlatmak için iyi bir model, Paley eğer yürürken yerde bir saat görseydiniz bunun karmaşık bir mekanizma olduğunu ve bir tasarımcı tarafından önceden tasarlandığını düşünürdünüz ama insan gibi karmaşık yapıların neden önceden tasarlanıldığını düşünmüyorsunuz diyerek bu tasarımcının üstü kapalı bir biçimde tanrı olması gerektiğini iddia ediyor, Dawkins’de buna cevap olarak mutasyon, birikimli seçilim gibi mekanizmalarla çalışan evrimin önceden planlanamayan bir süreç olduğuna dikkat çekerek bu saatçinin ileriyi göremeyeceği ve planlıyamayacağı için kör olması gerektiğini savunarak kitabına Kör Saatçi adını verir.

Ve bunu da yaptığı bir programla açıklamaya çalışır ki kendisi yazıldığı gibi bir bilgisayar programcısıdır, bu program kendiliğinden biyomorph adı verilen şekiller oluşturan bir programdır, doğada binlerce gen kullanan canlılara karşın bu programda oluşan şekillerin kullandığı gen sayısını 9 la kısıtlar, her oluşan yeni biyomorfla bir önceki biyomorf arasında sadece +1 veya -1 gen farkı vardır, Dawkins bilgisayarda tesadüfi olarak oluşan şekilleri incelerken ortaya çıkan bir şekli gözden kaçırır ve yeniden aynı şekle ulaşmak ister ama bunu bir türlü başaramaz. Programı kendim yazdığım halde, nasıl çalıştığını bildiğim halde ben aynı şekle bir daha ulaşamıyorum diyerek, doğadaki gelişmelerin de böyle olduğunu bir sonraki adımın nasıl olacağının, evrimin ne yöne gideceğinin önceden asla kestirilemeyeceğini söylüyor.

Dawkins bize doğadaki tüm her şeyin bir anda ve önceden tasarlanmış bir şekilde ortaya çıktığı, gelişime kapalı, durağan * bir modelin tersine her şeyin kerte kerte, adım adım, basit den karmaşığa doğru ilerlediği, sürekli gelişen, hareketli * bir gelişme modeli sunuyor. Ona göre insanın evrimi tahayyül edememesinin en büyük nedeni beynimizin küçük niceliklerle çalışmak üzerine evrimleşmesi ve için işin içine milyonlarca yıllık süreçler girince affallayıp kalmasıdır.”
Kaynak: http://tr.wikipedia.org/wiki/K%C3%B6r_Saat%C3%A7i

Kör Saatçi, Richard Dawkins, Tübitak Yayınları, Çeviren: Feryal Halaycı, Sayfa Sayısı: 418 sayfa

İçindekiler
Önsöz
1. Bölüm
Olasılık Dışı Olanı Açıklamak

2. Bölüm
İyi Tasarım

3. Bölüm
Küçük Değişimlerin Birikmesi

4. Bölüm
Hayvanlar Uzamında Patikalar

5. Bölüm
Güç Ve Arşivler

6. Bölüm
Kökenler Ve Mucizeler

7. Bölüm
Yapıcı Evrim

8. Bölüm
Patlamalar Ve Sarmallar

9. Bölüm
Noktacılığı Noktalamak

10. Bölüm
Yaşamın Tek Gerçek Ağacı

11. Bölüm
Lanetli Rakiplar

Kaynakça
Dizin

Yorum yapın

Daha fazla Bilim
21. Yüzyılda Beyin – Steven Rose

Evrendeki en karmaşık görüngü; beyin. Dünyadaki en yaygın meraklardan biri; beynin nasıl çalıştığı. 1938?de Londra?da doğan Steven Rose?un kaleme aldığı...

Kapat