Etiket: modernizm

Kant’ın Yüce Kavramının Modern Sanat ve Estetik Teorilerindeki Dönüşümü

Kant’ın Yüce Kavramının Temelleri Kant, yüceyi, insan aklının sınırlarını zorlayan, hayal gücünün kavrayamayacağı büyüklükte veya güçte bir deneyim olarak tanımlar. Matematiksel yüce, sonsuz büyüklük veya sınırsızlık hissi uyandıran fenomenlerle (örneğin, uçsuz bucaksız bir okyanus veya yıldızlı gökyüzü) ilişkilidir; dinamik yüce ise doğanın ezici gücüne (örneğin, fırtınalar veya volkanlar) karşı duyulan

OKUMAK İÇİN TIKLA

Nietzsche’nin Apolloncu ve Dionysosçu Unsurların Estetik Anlayışındaki Rolü ve Modern Estetik Teorilere Katkıları

Apolloncu ve Dionysosçu Kavramların Kökeni ve Anlamı Nietzsche, Apolloncu ve Dionysosçu kavramları Antik Yunan mitolojisinden ödünç alarak, sanatın iki temel dürtüsünü tanımlar. Apolloncu, düzen, biçim, uyum ve rasyonel yapıyı temsil eder. Bu, estetik deneyimde netlik, ölçü ve görsel-estetik bir denge arayışını ifade eder. Dionysosçu ise kaos, coşku, sınırların ötesine geçiş

OKUMAK İÇİN TIKLA

Masanluğun Masallar Yoluyla Avrupa Sanatındaki Dönüştürücü Etkileri

Orta Çağ’da Masanluğun Kökleri Masanluk, Avrupa’da özellikle Orta Çağ’da, toplumsal düzenin ve dini otoritenin şekillendirdiği bir dönemde ortaya çıkmıştır. Bu dönemde masallar, sözlü gelenek aracılığıyla nesilden nesile aktarılmış, köylülerden soylulara kadar geniş bir kitleye ulaşmıştır. Masallar, yalnızca eğlence aracı değil, aynı zamanda toplumsal normları pekiştiren, ahlak dersleri veren ve kolektif

OKUMAK İÇİN TIKLA

Sait Faik’in “Lüzumsuz Adam” Hikâyesinde Bireyin Toplumdaki Yalnızlığının Çok Yönlü Değerlendirmesi

Bireyin Toplumla Çatışması ve Ait Olmama Hissi “Lüzumsuz Adam”da Sait Faik, ana karakteri İsmail üzerinden bireyin toplumla uyumsuzluğunu ve bu uyumsuzluğun yarattığı içsel çatışmayı merkeze alır. İsmail, modern şehir hayatının karmaşasında kendine yer bulamayan, işlevsiz addedilen bir bireydir. Bu durum, bireyin toplumsal beklentilere uymadığı için dışlanması ve kendi varlığını sorgulaması

OKUMAK İÇİN TIKLA

Gregor Samsa’nın Böceğe Dönüşümünün Toplumsal ve Bireysel Yabancılaşma Boyutları

Bireyin Toplum İçindeki Kimlik Krizi Gregor Samsa’nın bir sabah dev bir böceğe dönüşmesi, bireyin modern toplumda kendi kimliğini yitirme sürecini çarpıcı bir şekilde yansıtır. Bu dönüşüm, bireyin toplumsal rollerle tanımlanmasının bir sonucu olarak kendi öz benliğini kaybetmesini ifade eder. Gregor, bir gezgin satıcı olarak ailenin geçimini sağlama sorumluluğunu üstlenmiş, kendi

OKUMAK İÇİN TIKLA

T.S. Eliot’un Çorak Ülke Şiirinde Modern İnsanın Çaresizliğinin Betimlenmesi

Modern İnsanın YabancılaşmasıÇorak Ülke, modern insanın varoluşsal bunalımını ve toplumsal çözülmeyi çarpıcı bir şekilde resmeder. Şiir, 20. yüzyılın savaş sonrası kaotik dünyasında bireyin anlam arayışındaki başarısızlığını yansıtır. İnsanlar, kendi benliklerinden ve çevrelerinden kopmuş bir halde, anlamsızlık ve boşluk duygusuyla mücadele eder. Bu durum, şiirin temel imgelerinden biri olan çöldeki kuraklık

OKUMAK İÇİN TIKLA

İkinci Yeni Şiirinde Birey Kavramı ve Geleneksel Türk Şiiriyle Karşılaştırması

Birey Kavramının Ortaya Çıkışı 1950’li yıllarda Türk edebiyatında ortaya çıkan İkinci Yeni şiiri, birey kavramını merkeze alarak geleneksel Türk şiirinden köklü bir şekilde ayrılmıştır. Geleneksel Türk şiiri, genellikle toplumu, doğayı ve ahlaki değerleri yücelten bir anlayışla şekillenirken, İkinci Yeni şairleri bireyin iç dünyasına odaklanmıştır. Bu akım, bireyi toplumsal bağlamdan soyutlayarak

OKUMAK İÇİN TIKLA

Attilâ İlhan’ın Memleket Kavramı: Nostalji ile Modernizm Arasında Bir Köprü

Geçmişle Bağ Kurma İlhan’ın memleket kavramı, geçmişle kurulan derin bir bağ üzerine inşa edilir. Bu bağ, bireylerin ve toplumların tarihsel köklerine duyduğu özlemi yansıtır. İlhan, Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan süreçte, kültürel sürekliliğin önemini vurgular. Ona göre, memleket, sadece fiziksel bir alan değil, aynı zamanda kolektif hafızanın bir yansımasıdır. Bu hafıza, halk

OKUMAK İÇİN TIKLA

Aslı Erdoğan, Kırmızı Pelerinli Kent: Bireyin Yalnızlığının Evrensel Yankıları

Yabancılaşmanın İnsan Doğasındaki İzleri Bireyin yalnızlığı, eserde yabancılaşma temasıyla güçlü bir şekilde işlenir. Özgür, İstanbul’dan Rio’ya uzanan yolculuğunda, yalnızca fiziksel bir sürgün değil, aynı zamanda kendinden ve çevresinden kopuşun derin bir biçimini yaşar. Bu yabancılaşma, bireyin toplumla, kültürle ve hatta kendi benliğiyle olan bağlarının kopmasıyla ortaya çıkar. Rio’nun kaotik sokakları,

OKUMAK İÇİN TIKLA

Kinyas ve Kayra’da Anti-Kahramanların Nihilist Yansımaları: Yeraltı Edebiyatının Karanlık Diliyle İnsanlığın Çözülüşü

Anti-Kahramanların Doğası ve Nihilist Çıkmaz Kinyas ve Kayra’nın anti-kahramanları, geleneksel kahramanlık kavramını reddederek, varoluşsal bir boşluğun içinde debelenen bireyler olarak ortaya çıkar. Kinyas ve Kayra, ne bir ideale ne de bir ahlaki çerçeveye bağlıdır; onların yaşamları, anlamsızlığın ve kaosun hâkim olduğu bir dünyada şekillenir. Bu karakterler, yeraltı edebiyatının tipik özelliklerini

OKUMAK İÇİN TIKLA

Hallaç’ın Anlatıcısı: Başkaldırının ve Direncin Antik ve Modern Yüzü

Anlatıcının Antigone’yle BuluşmasıHallaç’ın anlatıcısı, Sophokles’in Antigone tragedyasında görülen arketipsel başkaldırı figürüyle derin bir bağ kurar. Antigone, devlet otoritesine ve toplumsal normlara karşı bireysel vicdanını ve ahlaki duruşunu savunan bir karakterdir. Erbil’in anlatıcısı da, burjuva yaşamının ikiyüzlülüğüne, toplumsal tabulara ve cinsiyet rollerine karşı benzer bir direnç sergiler. Öykülerdeki karakterler, özellikle kadınlar,

OKUMAK İÇİN TIKLA

Tanpınar’ın Huzur’unda Boğaz’ın Sembolik Mekanları ve Derrida’nın Yapısökümüne Yansıması

Ahmet Hamdi Tanpınar’ın Huzur romanı, Türk edebiyatında modernizm ve gelenek arasında köprü kuran bir başyapıt olarak, İstanbul’un Boğaz’ını yalnızca bir coğrafi mekan olmaktan öte, anlam katmanlarıyla dolu bir semboller alanı olarak sunar. Jacques Derrida’nın yapısöküm kuramı, metinlerin sabit anlamlarını sorgulayarak, anlamın sürekli ertelenmesini (différance) ve ikili karşıtlıkların çözülmesini önerir. Bu

OKUMAK İÇİN TIKLA

Manet’nin Olympiası ve Bakışın Ters Yüz Edilişi

Édouard Manet’nin 1863 tarihli Olympia tablosu, sanat tarihinde çığır açan bir eser olarak, izleyicinin algısını sorgulayan ve dönemin toplumsal normlarını sarsan bir başyapıt niteliğindedir. Bu eser, özellikle beyaz izleyicinin siyah kadın bedeni üzerindeki bakışını ele alış biçimiyle, geleneksel temsil pratiklerini altüst eder. Manet, Olympia’da, yalnızca estetik bir yenilik sunmakla kalmaz,

OKUMAK İÇİN TIKLA