Kategori: İnceleme

Yavuz Selim’in Akıl Babası İdris-i Bitlisi – Necdet Saraç

Bazı Kürtlere göre ?Büyük diplomat?, hatta bazılarına göre Kürtlerin Nizam-ul Mülk?ü, ama kimilerine göre de ?taşeron?, hatta ?Kürtlerin devlet olamamasının? en önemli nedenlerinden biri. Tam bir ?iblis?. Nuri Dersimli?ye göre tereddütsüz ?hain?. Resmi Osmanlı tarihine hatta T. C. Kültür Bakanlığı kitaplarına göre ise ?ülkeye hizmet etmiş çok değerli bir kişi?? Aleviler açısından ise İdris-i Bitlisi,

okumak için tıklayınız

Yazamamak ya da Pop-Yazar Olmak – Elif Kutlu

Ursula K. Le Guin bir denemesinde okurlarından birinin ona, ?Bu fikirler aklınıza nereden geliyor?? diye sorduğunu ve bu soruya ciddi bir yanıt beklediğini anlatır. Le Guin, yazar olmanın tekrarlı, uzun süren, yöntemli çalışmalar gerektirdiğini ve bunun bir püf noktası olmadığını söyler. Büyük ihtimalle okur bu yanıtı sevmemiştir. Öyleyse bu okura Feyza Hepçilingirler?in “Nasıl Pop-Yazar Olunur?”

okumak için tıklayınız

Eski Tüfeklerin Sonbaharı – Emin Karaca

Nâzım Hikmet, “Belki Ben” şiirinde, görmeyi arzuladığı devrimi, “o gün” şeklinde tanımlayarak şöyle diyordu: “Belki ben o günden çok daha evvel: köprü başında sallanarak bir sabah vakti gölgemi asfalta salacağım. Belki ben o günden çok daha sonra: matruş çenemde ak bir sakalın izi sağ kalacağım…” Gazeteci – Yazar Emin Karaca, “o gün”ü görememiş, on bir

okumak için tıklayınız

50 Soruda Üniversite – İzge Günal

Prof. Dr. İzge Günal, “50 Soruda” dizisinin 15. kitabı olan 50 Soruda Üniversite’de, üniversite gibi çok geniş bir konuyu, hem bir başvuru hem de ileri okumalar için giriş niteliği sağlayacak bir çerçeveyle sunuyor. Yazarın, bilgi üretme işlevini özellikle vurguladığı “üniversite”yi, kavramsal, tarihsel, sosyal, kültürel, ekonomik ve yapısal bir bağlam zenginliğinde ele alırken geçtiği sorular şöyle:

okumak için tıklayınız

12 Eylül darbesine giden yolda son kilometre taşı; ?Maraş katliamı? – Deniz Toprak

60?lı yıllar, birçok açıdan hak ve özgürlükler getiren 1961 Anayasasının yürürlüğe girmesiyle birlikte işçilerin, köylülerin ve emekçilerin uyanmaya, daha özgür yaşama koşullarını öğrenmeye başladığı yıllar olmuştur. Öte yandan kendi sömürü ve egemenliklerini sürdürmeye çalışan güçler, uyanan işçi ve köylüleri sindirmek, baskı altında tutmak için yeni yöntemler geliştirmişlerdir. Bu yöntemlerin başında ise 1970?li yıllarda sayılarının binleri

okumak için tıklayınız

İlerici Kadınlar Derneği (1975 – 1980) – Muazzez Pervan

?Güvenlik için o sıralarda pek çok insanın yaptığı gibi İKD?ye ait bu belgeleri imha etmek yolu denenebilirdi. Ama bu yol seçilmedi. Bütün bu evraklar şehir merkezinde, Nişantaşı?nda bir evde bulunuyordu. Güvenli yer, Ayşe?nin anne ve babasının İstanbul dışında Tuzla?da oturdukları bahçeli bir evdi. Önce yaşlı anne ve babanın izni alındı. O dönem pek çok anne

okumak için tıklayınız

Okurluğun Dikenli Yolları – Onur Koçyiğit

Modern toplumlarda, okur-yazar olmak önemli bir ölçüttür. En azından sistem ve bileşenlerinin bize ?ol? dediği durumlardan birisidir. Mesele, okuma ve yazma pratiğinin ?nasıl? şekilleneceği yönünde fikir yürütülen bir tartışma konusu haline geldiğinde, başka birçok problemi de beraberinde getirir. Okuma-yazma pratiği nasıl yapılacaktır? Yöntemleri nelerdir? Yöntem aramak/yaratmak gerekli midir? Okunması gerekenler skalası nasıl yaratılmıştır? Klasikler neden

okumak için tıklayınız

Kapital’i Sahnelemek’e ilişkin – Kansu Yıldırım

Fredric Jameson?ın Kapital?i Sahnelemek kitabını, Kapital?i inceleyen, betimleyen, Kapital?e ilişkin birincil ve ikincil tartışmaları yürüten diğer kitaplardan ayıran en önemli iki özelliği şöyle izah edebiliriz: Birincisi, Jameson?ın ekonomik düzeye gömülü kalmadan, Marx?ın siyasal iktisada dair kavramsallaştırmalarını felsefi düzeyde ele alması; ikincisi, Jameson?ın nevi şahsına münhasır dili ve yorumları. İlaveten belirtmek gerekir ki, Jameson, Kapital?in ilk

okumak için tıklayınız

“Bencil Gen”in Sorunları – Gökhan Akbay, Mehmet Somel

?Gen Bencildir? (The Selfish Gene, 1976) Oxford?lu davranış bilimci Richard Dawkins?in ilk kitabı. Kitap, 1960 ve 70?ler boyunca geliştirilen bir dizi bilimsel teoriyi popülerleştirmek amacıyla kaleme alınmış. Gen Bencildir, doğal seçilimin işleyiş mekanizmalarına dair gen-merkezli bir modeli, hayvan davranışı alanında ilginç örneklerle süsleyerek, sade ve etkili bir dille tanıtır. Kitabın ana tezi, doğal seçilimin temel

okumak için tıklayınız

İnsanın Yanlış Ölçümü – Ferhat Kaya

Antropolog Michael Little bir söyleşisinde ?Kendi bilim dalımın tarihi hakkında pek konuşmamayı tercih ederdim, çünkü çok mahcup olurdum ve utanırdım? der. Stephan Jay Gould?un İnsanın Yanlış Ölçümü (The Mismeasure of Man) başta antropolojinin ve daha sonra biyolojinin bu utanç verici yüzünü en çıplak hali ile gözler önüne serer. Kitap ilk olarak 1981 yılında Penguin Press,

okumak için tıklayınız

Karşı Olmak Meselesi – Zafer Köse

Kahya ağıldaki yemlikleri doldurdukça, keçiler de itiş kakış saldırıyorlar. İşini bitirince bir kenara çekilen adam, hayvanların yemlerini ağızlarından döke saça yemelerini seyrediyor. ?Yahu keratalar? diye mırıldanıyor, ?hepsini bitirmeyeceksiniz bile, gündüz merada otladınız, ne bu haliniz böyle!? Uzak tarafta yemini yemekte olan bir çepice takılıyor gözü. Tekelerden biri onun üzerine çıkmış, aşıyor. ?İyi? diye düşünüyor kahya,

okumak için tıklayınız

Savaş Mantığının Yeni Yüzü – Kansu Yıldırım

Yönetişim, krizler içinde boğuşan ve krizlerle yaşamayı öğrenmiş sermayenin uluslararası düzeyde kurumsallaşmaya yönelmesi sonucunda ortaya çıkan basit bir yönetim mekanizması ya da iktidar tipi tanımlanması değildir. Yönetişim, ulus-devletlerin kamu mimarisi üzerinde etkili finans-kapitalin kamu bürokrasisi ile kurduğu araçsalcı form da değildir. Filiz Zabcı?nın Dünya Bankası: Yanılsamalar ve Gerçekler kitabında bahsettiği gibi yönetişim, devlet aygıtının uluslararası

okumak için tıklayınız

Marksist Devlet ve Hukuk Teorisi – Editör: Taner Yelkenci

Hukuk, egemen sınıfın çıkarlarıyla örtüşen ve onun sistematik şiddetini/iktidarını muhafaza eden bir toplumsal ilişkiler sistemi ya da düzenidir. -P. İ. Stuçka- Sınıf egemenliğinin ve dışa karşı savaşın örgütlenmesi olarak devlet, hukuksal yorumlanmaya ihtiyaç duymadığı gibi buna kesinlikle olanak da tanımaz. -E. B. Paşukanis-

okumak için tıklayınız

Kimlik Mücadelesinde Alevilik – Erdoğan Aydın

Alevilik nedir? İslamiyet’le ilişkisi ne? İslam’ın özü veya bir mezhebi mi, yoksa özgün bir inanç örneği mi? Alevilik İslam’ın ilk ayrışmasında mı oluştu, yoksa zorla Müslümanlaştırılan halkların geleneksel inançlarının sentezi mi? Aleviliğin tarihsel ve teolojik kaynakları nelerdir? Aleviliğin gerçek inanç önderleri kimdir? Aleviliğin temel kavramı olan Ali gerçekte neyi ifade ediyor? Geleneksel veya modern dönemlerin

okumak için tıklayınız

İlkel Topluluklarda Suç ve Ceza – Turgay Gülpınar

Siyasal tahakkümün görünürlüğe kavuştuğu alanlardan biri olarak yargılama sürecinin ve ceza pratikleri uygulamasının izlenmesi, modern devletin kurucu niteliklerini gözler önüne sermektedir. Suç ve cezanın kavranışı üzerinden ilkel (devletsiz) toplumun değerlendirilmesinde ise farklı bir araştırma sürecinin kat edilmesi zorunlu görünmektedir. Siyasal birliğin kurgulanışında birbirinden tamamen farklı iki temelden hareket eden ilkel ve uygar toplumlar arasında suçun

okumak için tıklayınız

Karakoldan Sokağa: Polisin Eline Düşünce Sıfır Tolerans – Deniz Özçetin

?Suç-önleme mekanizması ilk kez mi ters gitti? Masum bir adam haksız yere mi suçlandı? Belki başka masumlar da vardı, ha?? Azınlık Raporu, Philip K. Dick Geçtiğimiz on yıl Türkiye?de, deyim yerindeyse bir ?zaptiye? dönemi oldu. Önce 2004?te kabul edilen yeni Türk Ceza Kanunu, ardından 3 yıl sonra 2007?de yürürlüğe giren Polis Vazife ve Salahiyetleri Kanunu?nda

okumak için tıklayınız

Eleştirel Teori Habermas ve Frankfurt Okulu – Raymond Geuss

Yirminci yüzyılın en önemli düşünce geleneklerinden biri olan Frankfurt Okulu, eleştirel teoriyi radikal anlamda yeni bir bilgi biçimi olarak sunmuş ve bu bilginin bizleri gerçek veya doğru çıkarlarımız konusunda aydınlatacağını ve çoğu zaman farkında olmadığımız baskı biçimlerinden, zorlamalardan kurtaracağını savunmuştur. Faşizmin en güçlü olduğu dönemde bir direniş söylemi olarak geliştirilmiş olan eleştirel teori, totaliterlikle birlikte

okumak için tıklayınız

Dava: Bir Hukuk Oyunu mu Bir Güç Darbesi mi? – Özkan Ağtaş

Dava biçimi ve mahkeme düzeninin kendine has bir gizemi vardır. Dikkatlice hesaplanıp sıradüzenine sokulmuş mekânsal düzenlenişiyle, onun içerisine dağıtılmış soğuk yüzlü hukuk figürleriyle ve aşırı şekilde ritüelleştirilmiş boğucu usûlleriyle, yasanın temsil edildiği teatral bir sahneyi andırır. Üstelik bu, hakikat üzerindeki benzersiz hak iddiasıyla kendini diğerlerinden mutlak bir şekilde ayırmayı başaran, nevi şahsına münhasır bir sahnenin

okumak için tıklayınız

Şiddetten Barışa Barıştan Şiddette: Bitimsiz Sarmal – Önder Özden

Modern devlet, varoluş nedenini sınırların içinde sağladığı barışta bulur. Onun varlığını anlamlı kılan, şiddetten temizlenmiş bir uzam yaratması ve şiddeti sınırların dışına ötelemiş olmasıdır. El çabukluğu yapıp alışagelmiş yorumlara yaslanarak Thomas Hobbes?u, modern devletin oluşumunun kuramsal müjdeleyicisi olarak yerleştirirsek, Hobbes?un ?kurt-insan?ının, modern siyasal yapı olarak devleti inşa etmesi; insanın ?kurt?luğundan sıyrılmasıyla, elinde bulundurduğu şiddet tekelini,

okumak için tıklayınız

Suçun Ritüelle Paylaştırılması – İlker Akçasoy

Ceza avukatı Jacques Vergès?in ?Savunma Saldırıyor? isimli kitabındaki kısa biyografisinde dahi vurgulanmadan geçilemeyen, onunla bütünleşmiş meşhur bir sözü var: ?Her suç topluma sorulmuş bir sorudur.? Ona göre hukuk sanatı ve sanatçısı tam olarak bu sorunun merkezine yerleşmelidir. Ancak hukuk sanatçısı bunu yaparken, özellikle ?masumun suçlu, suçlunun masum? olduğu davalarda, yargılama düzenini yıkan ve davayı ?kopuş

okumak için tıklayınız