Emile Ya da Eğitim Üzerine – J. J. Rousseau ‘insanın ilksel iyiliği üzerine bir çalışma’

Jean-Jacques Rousseau bir özgürlük filozofudur. Bu bağlamda sivil toplumun çelişkilerini sorgulamış ve bu sorgulamayı gerçekleştirirken de ?insan-yurttaş, doğa-toplum, kır-kent ilişkilerini? öne çıkarmıştır. Onun felsefesinde insan doğuştan iyidir ama toplum tarafından asıl doğasından uzaklaştırılmış ve doğal özgürlüğünü yitirmiş bir konumdadır. Rousseau?nun ereği, toplumda dolayımsız birliğin yeniden kurulması amacıyla bireylere gerçek bir toplum sözleşmesi sunarak sivil özgürlüğün sağlanmasıdır.

?18. yüzyılın sonunda Rousseau?nun düşüncelerinden etkilenmemiş insan kalmamıştır. Bu denli büyük bir etki yaratabilmek için, en derin anlamıyla kuşağının temsilcisi ve sözcüsü olmak gerekmektedir. Rousseau sıradan insanlardan biridir ve onlar arasından ilk konuşandır; halk için konuşurken kendisi için konuşmuştur.? O, 18. yy?da ?cumhuriyetçi? istemleri köktenci bir biçimde dile getiren ilk düşünürdür ve bu bağlamda reformist nitelikli diğer Aydınlanma düşünürlerinden ayrılır. Goethe?nin dediği gibi, ?Voltaire nasıl bir dünyanın sonuysa, Rousseau da bir dünyanın başlangıcıdır.?

Pedagoji üzerine düşünceler ancak bir psikolojiye ya da daha doğrusu bir teolojiyle belirtik bir biçimde doğrulanan bir antropolojiye dayanırlarsa anlam kazanırlar. ?insan doğasının romanı? olarak adlandırılan ve mutluluğun yollarının arandığı Emile?in sırrı budur. J.-J. Rousseau, ?insanın ilksel iyiliği üzerine bir çalışma? olarak tanımladığı bu yapıtıyla, pedagoji, dinsel duyarlılık tarihi (Savoie?lı Rahibin inanç Açıklaması) ve doğal çevre bilinci konusunda bir çığır açmıştır.

Say Yayınları?ndan çıkan diğer Rousseau Kitapları
1- Anayasa Projeleri
2- Toplum Sözleşmesi ya da Siyaset Hukuku İlkeleri
3- Siyasal Fragmanlar ? Ekonomik Politika Üzerine Söylev

Rousseau Üzerine Birkaç Söz
Jean-Jacques Rousseau, 18. yüzyıl felsefesinin başta gelen yenilik getirici filozoflarındandır. Ahlaksal, toplumsal ve siyasal düşüncelere yön vermiş, bunlara devinim sağlamıştır.
Dış otoriteye ve akla karşı duyguyu, uygarlığa ve teknolojiye karşı doğayı savunmuştur; asıl özgünlüğü ise bireyin ?ben?ini bir inceleme ve yaşama alanı olarak görüp öne çıkartmasındadır. Siyasal ve toplumsal bir özne olarak bireyin konumunu irdelerken, söz konusu bireyin ?ben?ini de göz ardı etmemiştir.
(?)
Rousseau?ya göre ?bütün bilgilerin en önemlisi?, ama ?en az ilerlemiş olanı? insan hakkındaki bilgidir. insanı tanımak bizi doğrudan doğruya kötülüğün birinci derecedeki kaynağına, insanlar arasındaki eşitsizliğin kaynağına götürecektir. ?Tutkuların devamlı etkisinin toplumun bağrında değişikliğe uğrattığı insan ruhu, hemen hemen tanınmayacak hale gelecek kadar görünüş değiştirmiştir.? insana bir değişim olarak sunulan gerçek, günümüzün de önemli bir sorununu oluşturan başkalaşım problemidir. ?nsanın doğası bozulmuş ve yozlaşmı ştır. Gerçek doğasından uzaklaştırılmıştır insan. insan doğası denizin ve fırtınaların yıpratıcı etkisi sonucu başkalaşan bir ?Glaucus heykeli?ne dönüşmüştür. Rousseau insanın özünde meydana gelen ve tarihsel bir süreçte gerçekleşen bu değişim ve toplumsal eşitsizliğin kaynağına ulaşmak, ayrıca sivil (uygar) toplumun üstünde yükseldiği temelleri aydınlatmak amacıyla, özellikle 17. ve 18. yüzyılların siyaset felsefecilerinin kuramlarında yaygın bir biçimde kullanılmış olan ?doğa durumu? kavramını ele alır. Ona göre, ?Toplumun temellerini incelemiş olan filozoşarın tümü, doğa durumunun gerçekliğini hissetmişler, fakat hiçbiri oraya ulaşamamışlardır.
(?)
Rousseau ilk gerçek devrimcidir.? Gerçekten Rousseau Aydınlanmacı düşünürler arasında cumhuriyetçi talepleri açık seçik dillendiren ilk filozof olmuştur. Eski Rejim bağlamında yaptığı eleştirilerle radikal demokrasi geleneğinin yolunu açmıştır. Say Yayınları olarak, siyasetten edebiyata, müzikten botaniğe, eğitimden ekonomiye yayılan bir yelpazede kalem oynatan, başkaldırının öncüsü Jean-Jacques Rousseau?nun bütün yapıtlarını yayımlamaya karar vererek önemli bir kültür hizmetini gerçekleştirdiğimize inanıyoruz.
Mustafa Hazım Bayka

Kitabın Künyesi
Emıle Ya Da Eğitim Üzerine
J. J. Rousseau
Bütün Yapıtları – 4
Fransızcadan Çev. İsmail Yerguz
Say Yayınları, Mayıs 2009
848 sayfa

İçindekiler
Rousseau Üzerine Birkaç Söz
Rousseau?nun Başlıca Yapıtları
Rousseau?nun Çağı / Rousseau?nun Yaşamı
Emile Ya Da Eğitim Üzerine Önsöz (Pierre Burgelin)

Emile Ya Da Eğitim Üzerine
Kitap I
Kitap Iı
Kitap Iıı
Kitap Iv
Kitap V

?Emile? İçin Fragmanlar

Yorum yapın

Daha fazla Eğitim
Varsıl doğa içinde yoksul insanlar! – Remziye Serap Ekim

Türkiye?nin uzak köşelerinden birinde; Şavşat?ta bir tepe vardır. Adı 'Efkar Tepesi'dir. Bu tepeden bakınca bütün Türkiye resim gibi insanın önüne...

Kapat