Kesintisiz Şiir – Paul Eluard

Zorbalığa, baskıya, savaşa karşı olan tutumu, buna koşut siyasal tavrı şiirlerinde belirgin bir yer tutan Eluard’ın şiir anlayışına yalınlık egemendir. Örtüsüz se süssüz bir şiirden yanadır. Bile bile oluşturulan yapay bir dil, “şiirleştirilmiş dil” Eluard’a göre gerçek şiiri yok eder. Kesintisiz Şiir, gerçeküsütücü hareketin rüzgarıyla yazılmıştır. Şairlerin bir görev yüklenmesi gerektiğine inanan Eluard, kendi şiirlerinde bunu açıkça yansıtmıştır.

Paul Éluard, hem aşk hem de devrim şairi olarak 20. yüzyılın en büyük Fransız edebiyatçıları arasında gösterilir. Çok kısa bir sürede ve sağlam bir tarzda kendi üslubunu bulmuş, ancak çağdaş şiirin çok yönlü etkilerine ya da geleneğe kapalı kalmamıştır. Hümanizm ve kübizm kökenli şiirin yanı sıra, gençliğinde Baudelaire, Nerval ve Alman romantikleriyle ilgilenmiş, Rimbaud ve Lautreamont’a özel bir sevgi duymuştur. Éluard ‘ın şiiri, acıyı ve yoksulluğu dayanışmacı bir ruhla aşmak isteyen, derin bir insanlık duygusuyla doludur; birlikteliği ve mutluluğu çabalayan yenilmez bir isteği açığa vurur, gerçek bir dünyada kendini doğrulamak zorunda olan şairi, sonunda siyasal mücadeleye yönlendirir. Éluard, geçirmiş olduğu gelişim süreci boyunca ustaca bir saydamlık ve yalınlık içeren bir şiir diline ulaşmıştır.
Paul Éluard, 14 Aralık 1895’de, Paris dolaylarında Saint Denis’de doğdu. Asıl adı Emile Paul Grindel’dir. On iki yaşına basınca Paris’e geldi, Ecole Colbert’ te okudu. Akciğerlerinden hastalandığı için 1912-1913 yılları arasında İsviçre, Davos’taki Clavadel sanatoryumunda verem tedavisi gördü. Sanatoryumda verem tedavisi görürken genç bir Rus kızıyla, Helena Dmitrievna Diakonova ile tanıştı, ona Gala adını verdi. 1917 Şubat ayında evlendiler.

Birinci Dünya Savaşı’nda cephede önce sağlık personeli sonra piyade olarak görevlendirildi. Yoksunluklarla, acılarla dolu savaş ve askerlik yılları Éluard’ın üzerinde derin izler bıraktı. İlk kitaplarında bu acıları dile getirdi. 1917’de Ödev ve Tasa’yı, 1918’de Barış İçin Şiirler’i yayımladı. Şiirler Le Spectateur dergisinin yönetmeni Jean Paulhan’ın ilgisini çekti. İki genç sanatçı tanıştılar, kısa zamanda arkadaş oldular. Paulhan, onu günün öncü şairleriyle tanıştırdı. Dada hareketine katıldı. Litterature dergisinde Dadacı şiirler yayımladı; Dadacılar 1922’de dağıldılar. 1924 yılında bir dünya gezisine çıktı; dönüşünde Gerçeküstücü hareketin kurucularından biri oldu. 1929 yılında Gerçeküstücü ressam Salvadar Dali’yle tanışan Gala, Éluard’dan ayrıldı. Éluard ise 1930’da, Nusch adını vereceği Maria Benz’le tanışıp 1934 yılında evlendi.

1936 yılından İspanya’ya gitti, İspanya İç Savaşı’nda Cumhuriyetçilerin safında katıldı. 1938’de gerçeküstücü hareketle ilişkisini kesti. İkinci Dünya Savaşı patlayınca Éluard yeniden askere çağrıldı. Fransa, Almanların işgaline uğrayınca, “direniş” hareketine katıldı. Yurdunun kurtuluşu için yiğitçe savaştı. Bu dönemde yazdığı şiirler gizlice elden ele dolaşıyordu. 1942 yılında, içinde ünlü ‘Özgürlük’ şiirinin de yer aldığı ‘Poésie et Vérite’ adlı derlemeyi gizlice yayımladı. 1942 yılından sonra Éluard komünist partisine üye olarak siyasete katıldı, toplumcu görüşlerle birçok şiirler, yazılar yayımladı. 1948 yılında Wroclaw’daki Dünya Barış Kongresi’ne katıldı.

Fransız Komünist Partisi’ne katılması sonucu gerçeküstücü hareketten kopan şair, şiirlerinde Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği (SSCB) ve Stalin’i yüceltmiştir. André Breton ve Louis Aragon ile tanıştı, her ikisiyle de uzun ve siyasi görüş ayrılıklarıyla gölgelenen bir ilişki kurdu.
18 Kasım 1952’de Charenton-le-Pont’ta bir kalp krizi sonucunda yaşama veda etti.

Yapıtları
Le devoir et l’inquiètude ( Görev ve Kaygı,1917)
Poèmes pour la paix (Barış İçin Şiirler,1918)
Les nécessités d’une view et les conséquences des rêves (Yaşamın Gerekleri ve Düşlerin Sonuçları,1921)
Mourir de ne pas mourir (Ölmemekten Ölmek,1924)
Capitale de la douleur (Acının Başkenti,1926)
L’Amour la Poésie (Aşk, Şiir;1929)
Immaculee Conception (Lekesiz Döllenme, 1930, Andre Breton’la birlikte)
La vie immédiate (Dolambaçsız Yaşama,1932)
La rose publique (Halk Gülü,1934)
Les yeux fertiles (Verimli Gözler,1936)
Chanson complète (Eksiksiz Şarkı, 1939)
Donner à voir (Görmeye Vermek, 1939)
Choix de poèmes (Seçme Şiirler, 1941)
Poésie et vérité (Şiir ve Gerçek,1942)
Au rendezvous allemand (Alman Buluşması,1944)
Dignes de vivre (Yaşamaya Yaraşanlar, 1944)
Selected Poems (Seçme Şiirler,1946)
Poésie ininterrompue (Kesintisiz Şiir,1946)
Poèmes politiques (Siyasal Şiirler,1948)
Une Leçon de morale (Bir Ahlâk Dersi, 1949)

Kitabın Künyesi
Kesintisiz Şiir
(Poésie ininterrompue)
Yazar: Paul Eluard
Yayınevi: İmge Kitabevi Yayınları
Çeviren: Eray Canberk
Ekim 1997
Sayfa Sayısı: 49

Yorum yapın

Daha fazla Şiir Kitapları
Barbarları Beklerken – Konstantinos Kavafis

Kavafis konularının çok büyük bir bölümünü tarihten almıştır. Onun asıl ilgi alanı olan Helenistik dönem ve Bizans bir kahramanlar çağı...

Kapat