Kategori: farkettiren yazılar

Kediler neden dışkılarını gömerler?

Bu davranış, kedilerin evrimsel geçmişinden kaynaklı içgüdüsel bir davranıştır. Bunun iki sebebi vardır: Vahşi kediler normalde alanlarını dışkı ve idrarlarıyla belirlerler, böylece yabancı hayvanların kendi alanlarına girmelerine engel olurlar. Dolayısıyla vahşi doğada güçlü olan bir kedigil (jaguar ya da kaplan gibi) genelde kendi alanı dahilinde dışkısını gömmez ve açıkta bırakır. Böylece rakiplerine

okumak için tıklayınız

İngilizlerin ‘fish and chips’i nereden gelme?

İngiltere’nin en ünlü yemeği olan ‘fish and chips’in tarihine kısa bir bakış… İngiltere’nin eski başbakanlarından Winston Churchill’in ‘fish and chips’i (balık ve patates kızartması) “iyi arkadaşlar” olarak tanımlaması ünlüdür. 2010’da Independent gazetesinin yaptığı bir ankette, ‘fish and chips’ İngiltere’nin sembolü olarak değerlendirilme bakımından Kraliçe’yi ve Beatles’ı geride bırakmıştı. Hatta bu yemeğin sanayileşmeyi güçlendirdiği ve devrimi

okumak için tıklayınız

Kokular neden anıları hatırlatır?

Bildik bir koku çocukluk anılarımıza kadar götürür bizi. Beynimizde neler oluyor da bunları düşünüyoruz? Büyükannemin evindeki oyuncak dolabının kendine özgü bir kokusu vardı. Tarif edemeyeceğim bir koku. Şimdi arada bir burnumda o kokuyu duyarım. Kokuyla birlikte bazı anılar da canlanır, kaybolduğunu sandığım anılar; büyükannem, onun evine gidişim, oradaki oyuncaklarla oynayışım… Peki, nasıl oluyor da kokular

okumak için tıklayınız

Ensesinden tutmak yasak!

Norveç Sağlık Bakanlığı hayvan hakları konusunda yeni bir genelge yayınladı. Yayınlanan genelgedeki kurallara göre köpek sahipleri köpeklerini günde en az 3 kez gezdirecek. Köpeğin bulunduğu yer kendi büyüklüğünden daha büyük, ayağa kalkıp yatabilecek, dolaşabilecek büyüklükte olacak. Her zaman içinde su dolu bir kabı olacak.”

okumak için tıklayınız

Rüyaları ağır çekimde mi görüyoruz?

Çalar saatimiz bizi uyandırdığında kapatıp geri yattığımız, o sırada kısa bir rüya bile gördüğümüz çok olmuştur. Fakat rüyamızda kısa bir sohbet ya da küçük bir yürüyüş bile görmüş olsak tekrar uyandığımızda bir saat geçmiş olduğunu fark ederiz. Nasıl oluyor da bu kadar az olay bu kadar uzun zamanda yaşanıyor diye merak etmişizdir.

okumak için tıklayınız

Kürtçe ‘Teknik Terimler Sözlüğü’ Google Play’de

4 bin terimi içeren Teknik Terimler Sözlüğü’nün (Ferhenga Zaravayên Teknîkî) dijital versiyonu hazırlandı. KURDÎ-DER ile Türkiye Mimar ve Mühendisler Odası(TMMOB) Diyarbakır Şubesi’nin ortak çalışmasıyla hazırlanan Teknik Terimler Sözlüğü’nün (Ferhenga Zaravayên Teknîkî) dijital versiyonu hazırlandı. 4 bin terimi içeren sözlük Türkçe-Kürtçe-İngilizce olarak hazırlanmıştı. Google Play’de yayınlanan uygulamada ilk etapta 500 civarında terim yer alıyor.

okumak için tıklayınız

İnsanların Adalet Anlayışı Uzun Dönem İşbirliği Nedeniyle Evrimleşti!

Georgia Eyalet Üniversitesi ve Emory Üniversitesi’ndeki bir araştırma ekibine göre insanların adaletsizliğe tepkisi, uzun-vadeli iş birliğini desteklemek üzere evrimleşti. Adalet, ölçülemeyen bir toplumsal idealdir; bu nedenle insanlarda adaletin evrimleşmesini anlayabilmek için Georgia Eyaleti Üniversitesi’nin Psikoloji ve Felsefe bölümleri, Nörolojik Bilim Enstitüsü ve Dil Araştırma Merkezi’nde çalışan Dr. Sarah Brosnan, son on yılı diğer primatların adaletli

okumak için tıklayınız

İnsanı içe dönük ya da dışa dönük kılan nedir?

Neden bazı insanlar yanlarında başkalarını ister, macerayı severken bazıları da yalnız kalmaktan hoşlanır? Her şey beynimizin ödül algısıyla ilgili. Cumartesi gecesini kalabalık bir barda mı yoksa evinizde battaniyeye sarılmış, iyi bir kitaba gömülmüş olarak mı geçirmek istersiniz? Büyük bir arkadaş grubuyla maceralı bir spor tatilinden mi, yoksa bir-iki arkadaşınızla sakin bir tatilden mi zevk alırsınız?

okumak için tıklayınız

Nefesimizi ne kadar uzun tutabiliriz?

Bazı insanlar çok uzun süre nefeslerini tutabilir. Frank Swain bunun sınırlarını araştırdı. Geçen yıl Kasım ayında 32 yaşındaki Nicholas Mevoli okyanusun üstünde sırtüstü yatmış ciğerlerini havayla doldurmuş, sonra suya dalmıştı. Bahama adaları civarında 72 metre derinlikte bir sualtı mağarasına kadar o nefesle yüzdü. 3,5 dakika sonra su üstüne çıktığında bilincini yitirmiş, deney ölümle sonuçlanmıştı. İnsan

okumak için tıklayınız

50 bankanın varlığı 187 ülkeye bedel

İstihdam, bilanço ve ölçek değerleriyle, küresel piyasalardaki ağırlıklarıyla sistemi domine eden 50 büyük bankanın toplam varlıkları ülke ekonomileriyle yarışırken, bir dev bankanın varlıklarını yaratmak için 129 ülkenin toplam nüfusunun bir yıl boyunca çalışması gerekiyor.

okumak için tıklayınız

Beyaz Kedilerin Korkulu Rüyası: Sağırlık

Ankara Kedisi Derneği, Türkiye’ye özgü en meşhur hayvan çeşitlerinden biri olan Ankara Kedisi hakkında bilgiler veren, bu canlıların tanınırlığını arttırmak için çalışmalar yapan, sahipsiz kedilere yardım etmek için ellerinden geleni yapan; ancak diğer derneklerden farklı olarak, aynı zamanda Ankara/Anadolu Kedileri ve özellikleri hakkında akademik olmaya yakın kapsam ve derinlikte araştırmalar yapan ve popüler bilim yazıları

okumak için tıklayınız

Neden uyuruz?

Bazıları sekiz saate ihtiyaç duyarken bazılarına dört saat yetiyor. Ama herkesin nefes almak ve yemek gibi uykuya da ihtiyacı var. Fakat bilim insanları bunun nedenini hâlâ çözebilmiş değil. Bu konuda ilginç teoriler ve ipuçları var. İpuçlarından en belirgin olanı, yeterince uyuduğumuzda kendimizi iyi, mahrum kaldığımızda ise çok daha kötü hissetmemiz. Birkaç günlük mahrumiyetin ardından uyku

okumak için tıklayınız

Bazı şarkılar neden dilimize dolanır?

Bazı şarkılar bir kez dilimize dolandı mı zor kurtuluruz.Beynimizin bir bölümünün kontrolümüz dışında olduğunun göstergesidir bu aynı zamanda. Bazen günlerce, hatta aylarca sürer bu takıntı. Nedenini bilmeksizin o şarkıyı mırıldanıp dururuz. Psikologlar açısından bu durumun en ilginç yanı işte beynimizin bu kontrol dışı bölümüdür. Davetsiz gelir bu şarkılar ve bırakmak istediğimizde de gitmezler. Beynimizin ses

okumak için tıklayınız

Gerçek dünya haritası insanlarla neden paylaşılmaz?

Birazdan göreceğiniz resim Peter Projeksiyonlu Dünya Haritası’na ait. İlk kez Dr. Arno Peters tarafından 1974’te Almanya’daki Basın Konferası’nda tanıtılıp sonrasında ise epey tartışmaya konu olmuş. Tartışmanın esas konusu şu: Bu harita gerçeği yansıtıyorsa bizim bildiğimiz harita neyi yansıtıyor?

okumak için tıklayınız

ABD’li tarihçi: Cami değil cami gibi, Küba değil Bahamalar!

Amerika kıtasının keşfini anlatan ABD’li tarihçi Gary Knight, Başbakan Erdoğan’ın ‘Amerikayı Müslümanlar keşfetti’ açıklamasına delil gösterdiği metinleri değerlendirdi. ABD ’de yayınlanmış “Unutulan Kardeşler” isimli kitabında Amerika kıtasının keşfini anlatan ABD’li tarihçi Gary Knight, “Kolomb bir camiden söz ediyor. Güzel tepenin küçük bir camiyi andırdığını yazıyor. Kolomb burayı İspanya’daki ‘Âşıklar Kayası’na benzetiyor” dedi. Knight, bu yerin

okumak için tıklayınız

Neden güleriz?

Çok basit, ama yanıtı karmaşık bir soru… Gülmenin nedenini anladığımızda insan doğasına ilişkin temel sorunları da anlamışız demektir. Çoğu insan bir şeyi komik bulduğumuz için güldüğümüzü düşünür. Ama insanları gülerken izlediğinizde aslında öyle olmadığını görürsünüz. Gülme uzmanı Robert Provine alışveriş merkezi, okul, ofis, parti gibi farklı ortamlarda saatlerce gerçek konuşmaları kaydetmiş ve bunun sonucunda birçok

okumak için tıklayınız